Η κυβέρνηση επαναφέρει στο προσκήνιο τη ρύθμιση οφειλών προς τον e-ΕΦΚΑ, εξετάζοντας ένα νέο μοντέλο με έως και 120 δόσεις, σε μια προσπάθεια να ανακοπεί η εκρηκτική αύξηση των χρεών που ξεπερνούν πλέον τα 50,68 δισ. ευρώ. Το μέτρο στοχεύει κυρίως σε ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες, οι οποίοι αποτελούν τη μεγάλη πλειονότητα των οφειλετών.
Ποιο είναι το σχέδιο για τις 120 δόσεις
Το υπό διαμόρφωση πλαίσιο προβλέπει την εισαγωγή ευέλικτων ρυθμίσεων, οι οποίες δεν θα είναι οριζόντιες αλλά εξατομικευμένες. Δηλαδή, ο αριθμός των δόσεων – από 48 έως και 120 ή και περισσότερες – θα εξαρτάται από συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του οφειλέτη.
Στα βασικά κριτήρια περιλαμβάνονται το ύψος της οφειλής, ο χρόνος δημιουργίας της, η προηγούμενη συμμετοχή σε ρυθμίσεις, αλλά και η συνολική οικονομική εικόνα της επιχείρησης ή του επαγγελματία. Στόχος είναι να δημιουργηθούν βιώσιμα σχήματα αποπληρωμής, που δεν θα «σπάνε» στην πρώτη δυσκολία.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στο γεγονός ότι το 87,31% των οφειλετών χρωστά έως 30.000 ευρώ, στοιχείο που δείχνει ότι το πρόβλημα αφορά κυρίως μικρομεσαίους.
Γιατί αυξάνονται τα χρέη στον ΕΦΚΑ
Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν ότι οι ληξιπρόθεσμες οφειλές αυξάνονται σταθερά. Στο τέλος του τρίτου τριμήνου του 2025, το συνολικό χρέος έφτασε τα 50,68 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 1,84 δισ. ευρώ μέσα σε έναν χρόνο.
Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως στα πρόσθετα τέλη και προσαυξήσεις, τα οποία ενισχύθηκαν κατά 1,58 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2024. Αντίθετα, οι κύριες οφειλές αυξήθηκαν με μικρότερο ρυθμό, κατά περίπου 258,7 εκατ. ευρώ.
Η εικόνα αυτή αποτυπώνει ένα διαχρονικό πρόβλημα: όσο οι οφειλές δεν ρυθμίζονται, οι προσαυξήσεις διογκώνουν το χρέος, καθιστώντας ακόμη δυσκολότερη την αποπληρωμή.
Ποιος θα είναι ο ρόλος των ιδιωτών
Στο νέο μοντέλο εντάσσεται και η συμμετοχή ιδιωτών συμβούλων, οι οποίοι αναμένεται να επιλεγούν μέσω διεθνούς διαγωνισμού που έχει ήδη καθυστερήσει περισσότερο από έναν χρόνο.
Οι ιδιώτες δεν θα έχουν καμία εμπλοκή στην είσπραξη των οφειλών, η οποία παραμένει αποκλειστικά στο ΚΕΑΟ, αλλά θα λειτουργούν υποστηρικτικά. Θα αναλύουν τα δεδομένα των οφειλετών και θα εισηγούνται στοχευμένες ρυθμίσεις, είτε σε ατομικό επίπεδο είτε για ομάδες με κοινά χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, θα εξετάζουν τη δυνατότητα εξωδικαστικού συμβιβασμού, κυρίως για μεγαλοοφειλέτες, δίνοντας μια εναλλακτική λύση σε περιπτώσεις όπου η πλήρης αποπληρωμή θεωρείται ανέφικτη.
Πόσο ρεαλιστική είναι η είσπραξη των οφειλών
Ένα από τα πιο ανησυχητικά στοιχεία αφορά την εισπραξιμότητα των χρεών. Σύμφωνα με παλαιότερη εκτίμηση του ΚΕΑΟ, περίπου το 20% των οφειλών – δηλαδή πάνω από 10 δισ. ευρώ – θεωρείται ουσιαστικά μη εισπράξιμο.
Το γεγονός αυτό ενισχύει την ανάγκη για πιο ευέλικτες και ρεαλιστικές ρυθμίσεις. Σε διαφορετική περίπτωση, το χρέος θα συνεχίσει να αυξάνεται λογιστικά, χωρίς ουσιαστική προοπτική είσπραξης.
Τι σημαίνει η νέα ρύθμιση για επαγγελματίες και αγρότες
Για τους μικροοφειλέτες, το νέο σύστημα μπορεί να αποτελέσει μια δεύτερη ευκαιρία επιστροφής στην κανονικότητα, εφόσον οι όροι είναι διαχειρίσιμοι. Ωστόσο, οι ρυθμίσεις θα συνοδεύονται από αυστηρούς κανόνες: σε περίπτωση αθέτησης, ο οφειλέτης κινδυνεύει να χάσει τη ρύθμιση και να βρεθεί αντιμέτωπος με αυξημένες επιβαρύνσεις.