Η πορεία των δημόσιων οικονομικών δείχνει ιδιαίτερα ισχυρή δυναμική στο ξεκίνημα της νέας χρονιάς. Ο κρατικός προϋπολογισμός κατέγραψε ένα εντυπωσιακό πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 2,99 δισ. ευρώ για την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2026. Το συγκεκριμένο ποσό ξεπερνά κατά πολύ τον αρχικό στόχο των 1,95 δισ. ευρώ. Το συνολικό ισοζύγιο εμφάνισε επίσης πλεόνασμα 898 εκατ. ευρώ, διαψεύδοντας ευχάριστα τις αρχικές εκτιμήσεις που προέβλεπαν έλλειμμα 97 εκατ. ευρώ για το ίδιο διάστημα. Το υπουργείο Οικονομικών ξεκαθαρίζει πάντως πως αυτά τα νούμερα αφορούν αποκλειστικά την κεντρική διοίκηση και όχι το σύνολο της γενικής κυβέρνησης.
Τα καθαρά έσοδα και η επίδραση της Εγνατίας Οδού
Τα καθαρά έσοδα άγγιξαν τα 11,98 δισ. ευρώ το πρώτο δίμηνο, σημειώνοντας μια οριακή υστέρηση 127 εκατ. ευρώ από τον επιθυμητό στόχο. Τα φορολογικά μεγέθη επηρεάστηκαν άμεσα από μια σημαντική λογιστική εγγραφή. Η σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού έφερε 306 εκατ. ευρώ από ΦΠΑ, ποσό που το κράτος εισέπραξε και στη συνέχεια επέστρεψε ισόποσα στον παραχωρησιούχο. Χωρίς αυτή την έκτακτη κίνηση, τα έσοδα από φόρους διαμορφώθηκαν τελικά στα 11,47 δισ. ευρώ. Η απόκλιση των 386 εκατ. ευρώ από τις αρχικές προβλέψεις οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στις μειωμένες εισπράξεις από τα ενεργειακά προϊόντα.
Αναλύοντας τα αναλυτικά στοιχεία, η εικόνα παρουσιάζει αρκετές και ενδιαφέρουσες διακυμάνσεις. Για τους βασικούς φόρους της κατηγορίας παρατηρούνται τα εξής: Τα έσοδα από τον ΦΠΑ κινήθηκαν ανοδικά, ξεπερνώντας τον στόχο κατά 45 εκατ. ευρώ, αν αφαιρέσουμε τη συμφωνία της μεγάλης παραχώρησης. Αντίθετα, οι Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης (ΕΦΚ) υστέρησαν συνολικά κατά 223 εκατ. ευρώ. Ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων έφερε 83 εκατ. ευρώ περισσότερα στα κρατικά ταμεία, όμως τα νομικά πρόσωπα κατέβαλαν 84 εκατ. ευρώ λιγότερα από τα αναμενόμενα.
Συγκράτηση στις κρατικές δαπάνες τον Φεβρουάριο
Οι κρατικές δαπάνες έπαιξαν από την πλευρά τους καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία του μεγάλου πλεονάσματος. Το δημόσιο δαπάνησε συνολικά 11,08 δισ. ευρώ, ποσό αισθητά μειωμένο κατά 1,12 δισ. ευρώ σε σχέση με τον αυστηρό προγραμματισμό. Αυτή η μεγάλη διαφορά προκύπτει κυρίως από τον ετεροχρονισμό κάποιων σημαντικών πληρωμών. Τα εξοπλιστικά προγράμματα και κάποιες λοιπές κεφαλαιακές μεταβιβάσεις καθυστέρησαν να εκταμιευθούν από τα αρμόδια τμήματα.
Παράλληλα, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) κατέγραψε συνολικές πληρωμές 875 εκατ. ευρώ, μένοντας σημαντικά πίσω κατά 906 εκατ. ευρώ από τον αρχικό στόχο του προϋπολογισμού. Το υπουργείο εξηγεί αυτή τη διαφορά με έναν πρακτικό λόγο. Οι διάφοροι κρατικοί φορείς δίνουν πάντα προτεραιότητα στην πλήρη εξόφληση παλαιότερων, απλήρωτων υποχρεώσεων κατά τους πρώτους μήνες κάθε νέου οικονομικού έτους.