Σε μια περίοδο όπου οι τιμές των ακινήτων συνεχίζουν την ανοδική τους πορεία χωρίς ορατό όριο και τα ενοίκια αυξάνονται με διψήφια ποσοστά, η κυβέρνηση προχωρά σε μια πρώτη, συμπληρωματική δέσμη παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης. Τα συναρμόδια υπουργεία εστιάζουν αφενός στη στήριξη συγκεκριμένων επαγγελματικών ομάδων του Δημοσίου που δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν κατοικία στους τόπους υπηρεσίας τους και αφετέρου στην ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών, ώστε να περιοριστεί το έλλειμμα που υπολογίζεται σε περίπου 180.000 ακίνητα.
Περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις
Στο πλαίσιο αυτό, δρομολογείται η επέκταση του απαγορευτικού για τις νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις. Σύμφωνα με πληροφορίες, η υπό επεξεργασία ευρωπαϊκή Οδηγία ή Κανονισμός της Κομισιόν για τη στεγαστική κρίση αναμένεται να δώσει μεγαλύτερη ευελιξία στα κράτη-μέλη, επιτρέποντας είτε χρονικούς περιορισμούς είτε τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στην Τοπική Αυτοδιοίκηση για την επιβολή μέτρων ανά περιοχή. Ειδικά για την Ελλάδα, προβλέπονται νέοι περιορισμοί για ακίνητα που βρίσκονται στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα του Δήμου Θεσσαλονίκης, αντίστοιχοι με αυτούς που ήδη εφαρμόζονται στο 1ο, 2ο και 3ο Δημοτικό Διαμέρισμα του Δήμου Αθηναίων. Παράλληλα, σε περίπτωση μεταβίβασης ακινήτου εντός των περιοχών αυτών, το ακίνητο διαγράφεται από το Μητρώο Βραχυχρόνιας Διαμονής και δεν μπορεί να επανεγγραφεί για όσο διάστημα ισχύει ο περιορισμός.
Ενίσχυση δημοσίων λειτουργών
Στο νομοσχέδιο που παρουσίασαν τα υπουργεία Εθνικής Οικονομίας και Κοινωνικής Συνοχής περιλαμβάνεται και μέτρο για την ανακούφιση εκπαιδευτικών, ιατρών και νοσηλευτών. Συγκεκριμένα, προβλέπεται η επιστροφή δύο ενοικίων –αντί ενός– χωρίς εισοδηματικά κριτήρια, για όσους μισθώνουν κατοικία εκτός Περιφέρειας Αττικής (με εξαίρεση την Π.Ε. Νήσων) και εκτός Π.Ε. Θεσσαλονίκης. Υπολογίζεται ότι το μέτρο θα ωφελήσει περίπου 50.000 εργαζόμενους στη δημόσια εκπαίδευση και την υγεία.
«Κατασκευάζω – Νοικιάζω»: νέα εργαλεία για προσιτή στέγη
Νέα παρέμβαση αποτελεί και το πρόγραμμα «Κατασκευάζω – Νοικιάζω» (Build to Rent), μέσω του οποίου εταιρείες κατασκευών ή διαχείρισης ακινήτων θα μπορούν είτε να ανεγείρουν νέες κατοικίες είτε να μετατρέπουν υφιστάμενα ακίνητα άλλης χρήσης σε κατοικίες. Οι κατοικίες αυτές θα διατίθενται αποκλειστικά για μακροχρόνια μίσθωση τουλάχιστον δέκα ετών, με προκαθορισμένο ενοίκιο. Ως κίνητρο συμμετοχής, προβλέπεται η έκπτωση των εισοδημάτων από ενοίκια από τον φόρο εισοδήματος των νομικών προσώπων.
Το νέο «Ανακαινίζω – Ενοικιάζω»
Ιδιαίτερες προσδοκίες συγκεντρώνει το ανανεωμένο πρόγραμμα «Ανακαινίζω – Ενοικιάζω», το οποίο αναμένεται να έχει προϋπολογισμό 400–500 εκατ. ευρώ και διαφορετική φιλοσοφία από το υφιστάμενο. Το βάρος μεταφέρεται κυρίως στις δαπάνες επισκευής και λιγότερο στις ενεργειακές αναβαθμίσεις. Οι επιδοτήσεις θα φτάνουν έως τις 36.000 ευρώ, με επιπλέον προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε παιδί.
Κίνητρα μετεγκατάστασης σε περιοχές με πληθυσμιακή συρρίκνωση
Παράλληλα, ως ξεχωριστό ζήτημα αντιμετωπίζεται η παροχή οικονομικών κινήτρων για μετεγκατάσταση σε περιοχές που αντιμετωπίζουν έντονη δημογραφική υποχώρηση. Στο πλαίσιο αυτό, διευρύνεται το πρόγραμμα «Μετεγκατάσταση» του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής.
Αρχικά, το πρόγραμμα αφορούσε την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και τους δήμους Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Ορεστιάδας, με επιδότηση 10.000 ευρώ για εγκατάσταση σε οικισμούς έως 500 κατοίκους και 6.000 ευρώ για μεγαλύτερους οικισμούς. Με τις νέες ρυθμίσεις:
-Το πρόγραμμα επεκτείνεται στις Περιφερειακές Ενότητες Δράμας, Φλώρινας, Κιλκίς, Σερρών, Πέλλας και Καστοριάς
-Περιλαμβάνονται και πρωτεύουσες νομών με πληθυσμιακή μείωση
-Η οικονομική ενίσχυση εξισώνεται στα 10.000 ευρώ για όλους
-Δίνεται η δυνατότητα συμμετοχής σε τηλεργαζόμενους, συνταξιούχους και αποφοίτους πανεπιστημίων που εργάζονται στους δήμους
-Στο πρόγραμμα μπορούν να ενταχθούν και Έλληνες του εξωτερικού
-Προβλέπεται προκαταβολή μέρους της πρώτης δόσης πριν από τη μετεγκατάσταση