Σημαντικές ευκαιρίες φορολογικής ελάφρυνσης έχουν και φέτος χιλιάδες εργαζόμενοι που αμείβονται με «μπλοκάκι», καθώς μπορούν –υπό προϋποθέσεις– να αποφύγουν το τεκμαρτό σύστημα φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών και να φορολογηθούν ως μισθωτοί. Η διαφορά δεν είναι αμελητέα: χαμηλότερος τελικός φόρος και πρόσβαση στις εκπτώσεις φόρου που ισχύουν για τους μισθωτούς.
Με το άνοιγμα της περιόδου υποβολής των φορολογικών δηλώσεων 2026 να πλησιάζει, όσοι εργάζονται με δελτίο παροχής υπηρεσιών καλούνται να ελέγξουν προσεκτικά αν πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια. Σε διαφορετική περίπτωση, κινδυνεύουν να φορολογηθούν με βάση το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα, γεγονός που αυξάνει αισθητά τη φορολογική επιβάρυνση, κυρίως για χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.
Οι πέντε προϋποθέσεις για φορολόγηση ως μισθωτός
Για να φορολογηθεί ένας εργαζόμενος με «μπλοκάκι» ως μισθωτός –και όχι ως ελεύθερος επαγγελματίας– πρέπει να πληροί σωρευτικά πέντε βασικές προϋποθέσεις.
Πρώτον, να έχει συνάψει έγγραφες συμβάσεις παροχής υπηρεσιών ή έργου με φυσικά ή νομικά πρόσωπα. Ο αριθμός των αντισυμβαλλομένων δεν μπορεί να υπερβαίνει τους τρεις.
Δεύτερον, αν οι εργοδότες είναι περισσότεροι από τρεις, τότε τουλάχιστον το 75% του ακαθάριστου εισοδήματος από επιχειρηματική δραστηριότητα πρέπει να προέρχεται από έναν μόνο εργοδότη.
Τρίτον, η έδρα της επαγγελματικής δραστηριότητας πρέπει να έχει δηλωθεί στην κατοικία του εργαζόμενου, στοιχείο που διαφοροποιεί την εξαρτημένη εργασία από την οργανωμένη επιχειρηματική δραστηριότητα.
Τέταρτον, δεν θα πρέπει να έχει εισπραχθεί μισθός από άλλη εργασία μέσα στο ίδιο φορολογικό έτος.
Πέμπτον, η παρεχόμενη εργασία πρέπει να εντάσσεται στα ελευθέρια επαγγέλματα, δηλαδή δραστηριότητες όπου κυριαρχεί το στοιχείο της επιστημονικής γνώσης, της συμβουλής ή της πνευματικής και καλλιτεχνικής δημιουργίας. Σε αυτές περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, γιατροί, δικηγόροι, μηχανικοί, οικονομολόγοι, λογιστές, δημοσιογράφοι, καλλιτέχνες, εκπαιδευτικοί, προγραμματιστές, ερευνητές και σύμβουλοι επιχειρήσεων.
Τι ισχύει αν χαθεί έστω και ένα κριτήριο
Αν δεν πληρούται έστω και μία από τις παραπάνω προϋποθέσεις, ο εργαζόμενος με «μπλοκάκι» φορολογείται ως ελεύθερος επαγγελματίας. Στην περίπτωση αυτή, το εισόδημα προσδιορίζεται με το τεκμαρτό σύστημα και φορολογείται από το πρώτο ευρώ με συντελεστή 9% έως τις 10.000 ευρώ, ενώ για το υπερβάλλον ποσό εφαρμόζονται συντελεστές από 22% έως 44%.
Η διαφορά στη φορολογική επιβάρυνση μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα «βαριά», ειδικά για όσους δηλώνουν χαμηλά πραγματικά εισοδήματα, αλλά «ανεβαίνουν» τεχνητά λόγω του τεκμαρτού προσδιορισμού.
Οι εκπτώσεις φόρου για όσους φορολογούνται ως μισθωτοί
Όσοι πληρούν τα κριτήρια και φορολογούνται ως μισθωτοί απαλλάσσονται από το τεκμαρτό εισόδημα και δικαιούνται τις προβλεπόμενες εκπτώσεις φόρου. Συγκεκριμένα, η έκπτωση ανέρχεται σε:
-
777 ευρώ για φορολογούμενους χωρίς εξαρτώμενα τέκνα
-
810 ευρώ για έναν παιδί
-
900 ευρώ για δύο παιδιά
-
1.120 ευρώ για τρία παιδιά
-
1.340 ευρώ για τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα
Τι αλλάζει από το 2027 για τα εισοδήματα του 2026
Τα εισοδήματα που θα αποκτηθούν εντός του 2026 από εργαζόμενους με «μπλοκάκι» θα φορολογηθούν το 2027 με τη νέα ενιαία φορολογική κλίμακα. Η νέα κλίμακα φέρνει φοροελαφρύνσεις κυρίως για εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ, με μεγαλύτερα οφέλη για νέους έως 30 ετών και φορολογούμενους με προστατευόμενα τέκνα.
Για τον λόγο αυτό, η σωστή αξιολόγηση του φορολογικού καθεστώτος και η έγκαιρη προετοιμασία αποτελούν κρίσιμα βήματα για όσους εργάζονται με «μπλοκάκι» και θέλουν να περιορίσουν τη φορολογική τους επιβάρυνση.