ΕΝΦΙΑ 2026: Ριζικές αλλαγές στα εκκαθαριστικά – Κερδισμένοι και χαμένοι – Ο χάρτης των μειώσεων

Μια εντελώς διαφορετική εικόνα σε σχέση με όσα γνώριζαν και πλήρωναν έως πέρυσι θα αντικρίσουν περίπου 1 εκατομμύριο ιδιοκτήτες στα νέα εκκαθαριστικά του ΕΝΦΙΑ. Η αντίστροφη μέτρηση για την ανάρτησή τους έχει ήδη ξεκινήσει και αναμένεται να ολοκληρωθεί τις επόμενες ημέρες, με τουλάχιστον 2 στους 7 ιδιοκτήτες να βλέπουν μειωμένο τον λογαριασμό τους.

Η εξόφληση του φόρου θα πραγματοποιηθεί σε 12 μηνιαίες δόσεις, με την πρώτη να καταβάλλεται έως τις 31 Μαρτίου 2026 και την τελευταία έως τον Φεβρουάριο του 2027. Μάλιστα, για πολλές χιλιάδες φορολογούμενους, η φετινή θα είναι η τελευταία χρονιά που καλούνται να καταβάλουν τον συγκεκριμένο φόρο.

Μικροί οικισμοί: Η μεγάλη ανατροπή και η κατάργηση

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τους ιδιοκτήτες κύριας κατοικίας σε περισσότερους από 13.000 μικρούς οικισμούς της χώρας. Ο ΕΝΦΙΑ θα είναι μειωμένος κατά 50% για ακίνητα σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους (εκτός Αττικής) ή έως 1.700 κατοίκους σε Έβρο, Δυτική Μακεδονία και παραμεθόριες περιοχές.

Η μεγάλη είδηση, ωστόσο, είναι πως για τις συγκεκριμένες κατοικίες (με αξία έως 400.000 ευρώ), ο φόρος από το 2027 καταργείται πλήρως.

Ασφαλισμένα ακίνητα: Έκπτωση για εκατοντάδες χιλιάδες ιδιοκτησίες

Ένα δεύτερο μεγάλο πακέτο εκπτώσεων αφορά όσους έχουν ασφαλίσει σωρευτικά την κατοικία τους έναντι σεισμού, πυρκαγιάς και πλημμύρας.

Συγκεκριμένα:

• Κερδίζουν έκπτωση 20% για κατοικίες με φορολογητέα αξία έως 500.000 ευρώ.

• Κερδίζουν έκπτωση 10% για κατοικίες με αξία άνω των 500.000 ευρώ.

Η μείωση ισχύει αναλογικά και για όσους διατηρούσαν ασφαλιστήριο συμβόλαιο για τουλάχιστον 3 μήνες εντός του 2025. Είναι ενδεικτικό πως πέρυσι σχεδόν 360.000 ιδιοκτήτες έλαβαν τη συγκεκριμένη έκπτωση.

Χαμηλά εισοδήματα: Εκπτώσεις και πλήρης απαλλαγή

Σημαντική «ανάσα» προβλέπεται για τα ευάλωτα νοικοκυριά, καθώς ο ΕΝΦΙΑ μειώνεται κατά 50% για όσους πληρούν σωρευτικά τα εξής κριτήρια:

• Φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα έως 9.000 ευρώ (με προσαύξηση 1.000 ευρώ για σύζυγο και κάθε προστατευόμενο μέλος).

• Συνολική επιφάνεια κτισμάτων έως 150 τ.μ.

• Συνολική αξία περιουσίας έως 85.000 ευρώ (για άγαμους), έως 150.000 ευρώ (για ζευγάρια/μονογονεϊκές) και έως 200.000 ευρώ (για οικογένειες με δύο τέκνα).

Πλήρης απαλλαγή (μηδενικός ΕΝΦΙΑ) ισχύει για τρίτεκνους, πολύτεκνους και ΑμεΑ (αναπηρία άνω του 80%), εφόσον το εισόδημά τους δεν υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ (συν τις προσαυξήσεις) και η επιφάνεια των κτισμάτων τους δεν ξεπερνά τα 150 τ.μ.

Ο χάρτης των χρεώσεων: Ποιοι πληρώνουν περισσότερο ή λιγότερο

Μικρότερο ή μηδενικό φόρο θα δουν επίσης όσοι πούλησαν ή μεταβίβασαν ακίνητα εντός του 2025, οι ιδιοκτήτες σε περιοχές φυσικών καταστροφών ή υπό αναγκαστική απαλλοτρίωση, καθώς και οι κάτοχοι ιστορικών διατηρητέων μνημείων.

Στον αντίποδα, αυξημένο ΕΝΦΙΑ θα κληθούν να πληρώσουν όσοι απέκτησαν νέα ακίνητα ή εμπράγματα δικαιώματα (πλήρη κυριότητα, επικαρπία) εντός του 2025, καθώς και όσοι προχώρησαν σε τακτοποίηση πολεοδομικών αυθαιρεσιών ή ημιυπαίθριων χώρων που δεν εμφανίζονταν στο Ε9.

Κλειστό Ε9: Τι γίνεται με τα λάθη και την τροποποιητική δήλωση

Δεδομένου ότι η πλατφόρμα του Ε9 έκλεισε οριστικά στις 19 Φεβρουαρίου, καμία νέα διόρθωση δεν γίνεται δεκτή αυτή τη στιγμή. Αν οι ιδιοκτήτες εντοπίσουν φουσκωμένες χρεώσεις στο νέο εκκαθαριστικό τους, η μόνη λύση είναι η υποβολή τροποποιητικής δήλωσης Ε9, η οποία θα ανοίξει ξανά μετά το τέλος της εκκαθάρισης.

Προσοχή: Αν στο εκκαθαριστικό εμφανιστεί το μήνυμα «ο φόρος υπολογίστηκε με βάση ελλιπή στοιχεία», ο φόρος έχει υπολογιστεί με τον υψηλότερο δυνατό συντελεστή. Η τροποποιητική δήλωση δεν ακυρώνει την αρχική χρέωση, αλλά διορθώνει το ποσό εκ των υστέρων, με την ΑΑΔΕ να επανυπολογίζει τις επόμενες δόσεις.

Βήμα προς βήμα: Ο έλεγχος του νέου εκκαθαριστικού

Μόλις αναρτηθούν τα εκκαθαριστικά (πριν τα μέσα Μαρτίου) στην πλατφόρμα myAADE, οι φορολογούμενοι πρέπει να ακολουθήσουν τα εξής βήματα:

1. Είσοδος στο myAADE με κωδικούς Taxisnet και επιλογή «Εφαρμογές – Δήλωση Ε9/ΕΝΦΙΑ – Επιλογή έτους 2026».

2. Λεπτομερής έλεγχος του τελικού φόρου και των στοιχείων υπολογισμού (αντικειμενική αξία, εκπτώσεις).

3. Επιβεβαίωση ότι τα ακίνητα που αναγράφονται τους ανήκουν και δεν περιλαμβάνονται ιδιοκτησίες που έχουν ήδη μεταβιβαστεί.

4. Έλεγχος για την ορθή εφαρμογή των εκπτώσεων (ασφάλιση, εισοδηματικά κριτήρια, μικροί οικισμοί).

5. Εντοπισμός πιθανών λαθών σε τετραγωνικά, όροφο, έτος κατασκευής ή χρήση (π.χ. αποθήκες δηλωμένες ως κύριοι χώροι).

6. Αν υπάρχει μήνυμα ανεπαρκών στοιχείων, προετοιμασία για άμεση τροποποιητική δήλωση.

7. Επιλογή τρόπου πληρωμής έως τις 31 Μαρτίου (εφάπαξ ή σε 12 δόσεις). Σημειώνεται ότι δεν προβλέπεται καμία επιπλέον έκπτωση για την εφάπαξ εξόφληση.