Η μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας πρέπει να γίνεται με ρεαλισμό και όχι σε βάρος της κοινωνικής συνοχής και της ανταγωνιστικότητας της Οικονομίας, επεσήμανε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ Δελφών 2026.
«Για χρόνια η απανθρακοποίηση λειτουργούσε σαν ιερό δισκοπότηρο, όχι μόνο στις Βρυξέλλες αλλά και σε πολλές άλλες χώρες, και ερμηνευόταν ως κάτι που υπερισχύει της κοινωνικής συνοχής, της ανταγωνιστικότητας ή της αποβιομηχάνισης», ανέφερε ο υπουργός. «Τώρα όλοι συνειδητοποιούμε ότι δεν αποτελεί αυτοσκοπό». Όπως σημείωσε, «συνειδητοποιούμε πόσο σημαντικό είναι, χωρίς να θυσιάζουμε την προστασία του περιβάλλοντος και την ανάγκη μείωσης των εκπομπών, να προχωρήσουμε μπροστά, αλλά να το κάνουμε με ρεαλιστικό τρόπο και να είμαστε τεχνολογικά ουδέτεροι».
Κάτω από το 8% ο λιγνίτης, πάνω από το 55% οι ΑΠΕ
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης με την εκτελεστική αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδια για μία Καθαρή, Δίκαιη και Ανταγωνιστική Μετάβαση, Τερέζα Ριμπέρα, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναφέρθηκε πάντως στην πρόοδο της χώρας ως προς το ενεργειακό μείγμα, επισημαίνοντας ότι το 2005 η Ελλάδα κάλυπτε πάνω από το 65% των αναγκών της σε ηλεκτρική ενέργεια από λιγνίτη, ενώ το 2025 ο λιγνίτης έχει πέσει κάτω από 8% και οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας έφθασαν στο 55%.
«Η συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα της χώρας τοποθετεί την Ελλάδα στην 7η θέση παγκοσμίως», ανέφερε και πρόσθεσε: «Αν συγκρίνουμε τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά την ίδια περίοδο, είμαστε κάτω από το 50%. Αυτό δείχνει ότι η προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι πολυτέλεια. Είναι κάτι που η κοινωνία μπορεί να υποστηρίξει, αρκεί να γίνεται με ρεαλιστικούς όρους και να λαμβάνει υπόψη την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και την κοινωνική συνοχή».
«Η Ευρώπη έχει τη δύναμη και την ωριμότητα να λάβει μέτρα»
Ο Σταύρος Παπασταύρου εμφανίστηκε αισιόδοξος για τη βελτίωση των ευρωπαϊκών αντανακλαστικών απέναντι στις διαδοχικές ενεργειακές κρίσεις. Το 2022 χρειάστηκε πάνω από ένας χρόνος για να αποδεχθούν τα κράτη-μέλη ότι έπρεπε να αναλάβουν δράση , όπως είπε, «Αυτή τη φορά χρειάστηκαν μόνο δύο εβδομάδες», υπογράμμισε. «Η Ευρώπη δεν έχει τα τέλεια αντανακλαστικά, αλλά έχει αποδείξει ότι όταν έρχεται η κρίση έχει τη δύναμη και την ωριμότητα να λάβει μέτρα».
Αναφορικά με αυτά τα μέτρα, τόνισε ότι πρέπει να είναι στοχευμένα, «θα προστατεύουν την κοινωνική συνοχή και δεν θα υπονομεύουν τη δημοσιονομική ισορροπία, αλλά ταυτόχρονα δεν θα δημιουργούν ανισότητες».
Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της δημιουργίας ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας.
Κάνοντας αναφορά στην Οδηγία για τα δίκτυα σημείωσε ότι πολλές χώρες τάχθηκαν ανοιχτά εναντίον. «Δώσαμε μια μεγάλη μάχη. Ελπίζω ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή θα οδηγήσουν τον Ιούνιο στην έγκριση του πακέτου για το δίκτυο», υπογράμμισε.
Από τη μεριά της, η Ευρωπαία επίτροπος επεσήμανε ότι η ΕΕ είναι πιο ανθεκτική στην κρίση σε σχέση με το 2022. «Βρισκόμαστε σε καλύτερη θέση. Έχουμε τον τρόπο να αντιδράσουμε, γνωρίζουμε ότι πρέπει να δράσουμε από κοινού και γρήγορα. Γι’ αυτό η επίπτωση δεν είναι τόσο μεγάλη όσο στην ουκρανική κρίση».