Χιλιάδες ασφαλισμένοι μπορούν πλέον να αξιοποιήσουν πλασματικά έτη για να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα, ακόμη και αν δεν έχουν συμπληρώσει 3.600 ημέρες πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης. Η διευκρινιστική εγκύκλιος του e-ΕΦΚΑ περιορίζει την εφαρμογή της 12ετίας μόνο στις κατηγορίες των οποίων οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης άλλαξαν με τον Νόμο 3863/2010, ενώ προβλέπει επανεξέταση αιτήσεων που είχαν απορριφθεί με διαφορετική ερμηνεία.
Η αλλαγή αφορά ασφαλισμένους οι οποίοι μέχρι σήμερα έβλεπαν τις αιτήσεις αναγνώρισης χρόνου να απορρίπτονται, επειδή δεν διέθεταν 3.600 ένσημα. Ο e-ΕΦΚΑ ξεκαθαρίζει πλέον ότι η προϋπόθεση αυτή δεν εφαρμόζεται οριζόντια, αλλά μόνο όπου προβλέπεται ρητά από το νομοθετικό πλαίσιο.
Πότε απαιτούνται 3.600 ένσημα για τα πλασματικά έτη;
Οι 3.600 ημέρες πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης, δηλαδή τα 12 έτη, απαιτούνται πριν από τη χρήση πλασματικών χρόνων μόνο για ασφαλισμένους που θεμελιώνουν σύνταξη με τις νέες προϋποθέσεις του άρθρου 10 του Νόμου 3863/2010, όπως αυτός συμπληρώθηκε με τον Νόμο 3996/2011.
Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται γυναίκες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, μητέρες και χήροι πατέρες ανηλίκων, ασφαλισμένοι με 12.000 ημέρες, καθώς και όσοι έχουν 10.500 ημέρες ασφάλισης, από τις οποίες οι 7.500 στα Βαρέα και Ανθυγιεινά Επαγγέλματα. Η προϋπόθεση αφορά ακόμη ειδικές κατηγορίες εργαζομένων, όπως προσωπικό της Ολυμπιακής Catering και ιπτάμενους, αλλά και νέους ασφαλισμένους που υπάγονται στις μεταβολές του Νόμου 3863/2010.
Ποιοι αναγνωρίζουν πλασματικό χρόνο χωρίς 12ετία;
Για τους ασφαλισμένους των οποίων οι συνταξιοδοτικές προϋποθέσεις δεν μεταβλήθηκαν με τον Νόμο 3863/2010 εξακολουθούν να ισχύουν οι παλαιότερες ρυθμίσεις του Νόμου 2084/1992. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η αναγνώριση πλασματικών ετών μπορεί να γίνει χωρίς να προηγείται η συμπλήρωση 3.600 ημερών πραγματικής ασφάλισης.
Η ρύθμιση καλύπτει, μεταξύ άλλων, άνδρες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, άνδρες στα ΒΑΕ, οικοδόμους, εργαζόμενους στους ΟΤΑ, ηθοποιούς, μουσικούς και χορευτές. Στην ίδια κατηγορία βρίσκονται εργαζόμενοι στην Ολυμπιακή Αεροπορία και Αεροπλοΐα, μητέρες ή χήροι πατέρες παιδιών με αναπηρία, καθώς και νέοι ασφαλισμένοι που συνταξιοδοτούνται με 4.500 ημέρες ασφάλισης.
Ποιοι χρόνοι μπορούν να αναγνωριστούν;
Ανάλογα με το ασφαλιστικό καθεστώς και την περίπτωση, μπορούν να αξιοποιηθούν χρόνοι επιδοτούμενης ανεργίας και ασθένειας, κύησης και λοχείας, σπουδών, τέκνων, μαθητείας και εκπαιδευτικής άδειας. Στους αναγνωριζόμενους χρόνους περιλαμβάνονται επίσης κενά ασφάλισης και περίοδοι συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας.
Ειδική περίπτωση αποτελεί η στρατιωτική θητεία. Για την αναγνώρισή της, στις κατηγορίες ασφαλισμένων που επηρεάζονται από τον Νόμο 3863/2010, απαιτείται η συμπλήρωση του 58ου έτους ηλικίας και τουλάχιστον 3.600 ημερών ασφάλισης.
Τι ισχύει για αιτήσεις που είχαν απορριφθεί;
Η εγκύκλιος ορίζει ότι οι αιτήσεις που απορρίφθηκαν αποκλειστικά λόγω έλλειψης 3.600 ημερών ασφάλισης πρέπει να επανεξεταστούν. Η διαδικασία μπορεί να κινηθεί αυτεπάγγελτα από τις αρμόδιες υπηρεσίες ή ύστερα από νέα αίτηση του ασφαλισμένου.
Ο e-ΕΦΚΑ χαρακτηρίζει τις προηγούμενες απορριπτικές αποφάσεις ως παράνομες δυσμενείς διοικητικές πράξεις, οι οποίες μπορούν να ανακληθούν. Εφόσον η επανεξέταση οδηγήσει σε αποδοχή του αιτήματος, τα οικονομικά αποτελέσματα ανατρέχουν στον πρώτο μήνα μετά την αρχική αίτηση που είχε απορριφθεί.
Η διευκρίνιση δίνει ουσιαστικά νέα δυνατότητα συνταξιοδότησης σε ασφαλισμένους που είχαν «κολλήσει» στην προϋπόθεση των 3.600 ενσήμων. Το κρίσιμο είναι να ελεγχθεί αν η σύνταξη θεμελιώνεται με προϋποθέσεις που άλλαξαν το 2010 ή με το προγενέστερο καθεστώς, καθώς από αυτό εξαρτάται αν απαιτείται ή όχι η 12ετία πριν από την αναγνώριση πλασματικού χρόνου.