Χιλιάδες περισσότεροι ιδιοκτήτες κλειστών κατοικιών μπορούν πλέον να διεκδικήσουν ένταξη στο πρόγραμμα «Ανακαινίζω 2026», καθώς η νέα κοινή υπουργική απόφαση χαλαρώνει δύο βασικές προϋποθέσεις. Οι ενδιαφερόμενοι έχουν προθεσμία έως και τις 31 Αυγούστου 2026 για να εκδώσουν Βεβαίωση Επιλεξιμότητας και να προχωρήσουν στο επόμενο στάδιο της διαδικασίας.
Η παρέμβαση αφορά το πρόγραμμα «Ανακαίνιση Κατοικίας» του ΕΣΠΑ 2021-2027, με προϋπολογισμό 500 εκατ. ευρώ, που επιδιώκει να επαναφέρει στην αγορά κατοικίες οι οποίες παραμένουν αναξιοποίητες.
Ποια κριτήρια αλλάζουν για τα κλειστά ακίνητα;
Η πρώτη αλλαγή αφορά την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος. Μέχρι σήμερα, για να θεωρηθεί μια κατοικία ουσιαστικά κλειστή, η κατανάλωσή της δεν μπορούσε να ξεπερνά τις 50 kWh για τη διετία 2024-2025.
Με τη νέα απόφαση, το όριο διπλασιάζεται στις 100 kWh συνολικά για τα έτη 2024 και 2025. Η ρύθμιση καλύπτει κατοικίες που παρέμεναν σχεδόν αχρησιμοποίητες, χωρίς όμως οι ιδιοκτήτες τους να έχουν διακόψει επίσημα την ηλεκτροδότηση.
Η δεύτερη αλλαγή μειώνει σημαντικά το απαιτούμενο ποσοστό δικαιώματος επί του ακινήτου. Το ελάχιστο ποσοστό πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας περιορίζεται από 50% σε 20%, ανοίγοντας τον δρόμο και σε συνιδιοκτήτες που μέχρι τώρα αποκλείονταν από τη δράση.
Πότε λήγει η προθεσμία για τη Βεβαίωση Επιλεξιμότητας;
Για τις κλειστές κατοικίες, η πλατφόρμα επιτρέπει την έκδοση Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας έως τις 31 Αυγούστου 2026. Η προθεσμία αφορά ιδιοκτήτες που σκοπεύουν να ανακαινίσουν το ακίνητο και να το διαθέσουν στη συνέχεια για μακροχρόνια μίσθωση.
Η διεύρυνση των κριτηρίων έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών πιέζει τα ενοίκια, ιδιαίτερα στις μεγάλες πόλεις και στις φοιτητουπόλεις. Μέχρι τα μέσα Ιουλίου είχαν ήδη εκδοθεί περισσότερες από 61.000 βεβαιώσεις επιλεξιμότητας, ενώ οι χρήστες της πλατφόρμας ξεπερνούσαν τις 250.000.
Γιατί η φοιτητική στέγη αυξάνει την πίεση στην αγορά;
Η αναζήτηση φοιτητικής κατοικίας βρίσκεται προ των πυλών και η ΠΟΜΙΔΑ συστήνει ψυχραιμία στους γονείς και στους νέους φοιτητές. Η άμεση ενοικίαση, μόλις ανακοινωθούν οι βάσεις, δεν είναι πάντοτε η καλύτερη επιλογή, καθώς τα μαθήματα δεν ξεκινούν την επόμενη ημέρα και μια πιο προσεκτική έρευνα μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερη συμφωνία.
Η Ομοσπονδία προτείνει επίσης η αναζήτηση να μην περιορίζεται αποκλειστικά στις γειτονιές δίπλα στις σχολές. Μια μικρή απόσταση από το πανεπιστήμιο συχνά αυξάνει τις διαθέσιμες επιλογές και μειώνει το ενοίκιο. Η συγκατοίκηση παραμένει μια λύση που περιορίζει τη μηνιαία επιβάρυνση, ενώ συνδέεται και με υψηλότερο φοιτητικό στεγαστικό επίδομα.
Πώς επηρεάζει η οικοδομή τις τιμές των κατοικιών;
Η προσπάθεια να αυξηθεί το διαθέσιμο απόθεμα κατοικιών γίνεται δυσκολότερη όσο ανεβαίνει το κόστος της οικοδομής. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το δεύτερο τρίμηνο του 2026, ο Γενικός Δείκτης Τιμών Κατηγοριών Έργων Κατασκευής Νέων Κτιρίων Κατοικιών αυξήθηκε κατά 3% σε ετήσια βάση.
Ο συνολικός δείκτης κόστους κατασκευής νέων κατοικιών ενισχύθηκε κατά 4%, με τα υλικά να ακριβαίνουν κατά 4,3% και τις αμοιβές εργασίας κατά 3,6%. Η εξέλιξη αυτή διατηρεί υψηλά τις τιμές των νεόδμητων, τα οποία σε αρκετές περιοχές πωλούνται με αισθητό premium σε σχέση με τα παλαιότερα ακίνητα.
Τι συμβαίνει με τα ακίνητα των δήμων που δεν έχουν δηλωθεί στο Ε9;
Την ίδια ώρα, ένα μεγάλο τμήμα της ακίνητης περιουσίας των δήμων παραμένει εκτός πλήρους φορολογικής και διοικητικής εικόνας. Εκτιμήσεις της αγοράς αναφέρουν ότι από περίπου 195.000 ακίνητα που έχουν δηλωθεί από δήμους στο Κτηματολόγιο, σχεδόν 120.000 δεν εμφανίζονται στο Ε9.
Η μη δήλωση δεν είναι απλή εκκρεμότητα. Ακίνητα χωρίς πλήρη καταγραφή δεν μπορούν εύκολα να αξιοποιηθούν, να μισθωθούν, να μεταβιβαστούν ή να ενταχθούν σε χρηματοδοτικά προγράμματα. Σε μια αγορά με οξύ στεγαστικό πρόβλημα, η ενεργοποίηση τόσο των ιδιωτικών όσο και των δημοτικών κλειστών ακινήτων γίνεται κρίσιμο ζητούμενο.