Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε, αποκλειστικά για την Ελλάδα, το αίτημα του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της υφιστάμενης εθνικής ρήτρας διαφυγής, ώστε να περιληφθούν μέτρα ενίσχυσης της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας. Η σχετική επιστολή είχε σταλεί στις 6 Αυγούστου 2026.
Οι νέες επενδύσεις που δρομολογούνται μετά την απόφαση της Κομισιόν, αναμένεται να προσεγγίσουν σε αξία το 1 δισ. ευρώ έως το 2028 και θα χρηματοδοτηθούν από εθνικούς πόρους.
Οι δαπάνες εξαιρούνται από το όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών του ευρωπαϊκού πλαισίου οικονομικής διακυβέρνησης, έως το 0.3% του ΑΕΠ ετησίως και έως το 0.6% σωρευτικά μέχρι το 2028. Παράλληλα, προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος.
Η δυνατότητα αυτή αφορά μέτρα που ενισχύουν την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος και επιταχύνουν τη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα.
Ποια έργα προγραμματίζονται
Στο πλαίσιο προγραμματίζεται να ενταχθούν νέο πρόγραμμα επιχορήγησης μπαταριών για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ύψους 200 εκατ. ευρώ και πανελλαδικό πρόγραμμα για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες, για 100.000 δικαιούχους, επίσης ύψους 200 εκατ. ευρώ.
Προβλέπεται ακόμη έργο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, με αντλίες θερμότητας, ηλιακούς θερμοσίφωνες και φωτοβολταϊκά στη στέγη με μπαταρία, για 10.000 δικαιούχους στη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη, ύψους 50 εκατ. ευρώ.
Στα έργα περιλαμβάνονται επίσης:
- Το πρόγραμμα «ΗΛΕΚΤΡΑ» για την ενεργειακή αναβάθμιση 109 παλαιών κτηρίων του Δημοσίου και πανεπιστημίων, ύψους 117 εκατ. ευρώ,
- το πρόγραμμα «ΦΟΙΒΟΣ – ΑΘΗΝΑ» για την ενεργειακή αναβάθμιση 246 σχολείων, δημοτικών, νηπιαγωγείων και βρεφονηπιακών σταθμών, ύψους 45 εκατ. ευρώ,
- Δράση δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα στη βιομηχανία ύψους 50 εκατ. ευρώ,
- σιδηροδρομικά έργα για ενίσχυση της ασφάλειας και επεκτάσεις ύψους 320 εκατ. ευρώ, καθώς και
- σταθμοί φόρτισης λεωφορείων ύψους 20 εκατ. ευρώ.
Ικανοποίηση Πιερρακάκη
Η σημερινή απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα είναι μια ισχυρή και αξιόπιστη χώρα, που θέτει στόχους, τους πετυχαίνει και πρωταγωνιστεί στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών αποφάσεων», σχολίασε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.
«Η ενεργειακή ρήτρα διαφυγής μάς επιτρέπει να προχωρήσουμε σε κρίσιμες επενδύσεις που θα μειώσουν το κόστος της ενέργειας, θα ενισχύσουν την ενεργειακή μας αυτονομία και θα περιορίσουν την εξάρτησή μας από διεθνείς κρίσεις», συμπλήρωσε και ανέφερε πως «ταυτόχρονα, διατηρούμε τη δυνατότητα να στηρίζουμε τους πολίτες και τις επιχειρήσεις όποτε οι συνθήκες το απαιτούν».
«Αυτή είναι η Ελλάδα που χτίζουμε», κατέληξε στη δήλωσή του. Με ισχυρή φωνή στην Ευρώπη, δυναμική οικονομία και μεγαλύτερη ασφάλεια για την κοινωνία».