Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το Πλαίσιο της ΕΕ για την Κλιματική Ανθεκτικότητα, με στόχο να ενισχύσει την ικανότητα της Ευρώπης να προβλέπει, να προετοιμάζεται και να διαχειρίζεται κλιματικούς κινδύνους.
Το πλαίσιο συνδυάζει την προτεινόμενη Ευρωπαϊκή Νομοθεσία για την Κλιματική Ανθεκτικότητα με πρακτικά εργαλεία και υποστηρικτικά μέτρα, ώστε οι δημόσιες αρχές, οι επιχειρήσεις και άλλοι φορείς να λαμβάνουν πιο τεκμηριωμένες αποφάσεις.
Σύμφωνα με την Επιτροπή, θα βελτιώσει επίσης την πρόσβαση σε εναρμονισμένες κλιματικές πληροφορίες και πρακτικές λύσεις προσαρμογής, μέσω 3 νέων ψηφιακών εργαλείων: του European Climate Viewer, του Navigator of Climate Resilience Tools και του Missions Solutions Explorer.
Προκαταρκτικά στοιχεία δείχνουν ότι περισσότεροι από 35.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από αίτια που συνδέονται με τη ζέστη την περίοδο 2022-2025. Οι εκτιμώμενες οικονομικές απώλειες από κλιματικές ζημιές ανήλθαν περίπου σε EUR 200 δισ., δηλαδή EUR 50 δισ. ετησίως.
Η εκτελεστική αρχή της ΕΕ υπογράμμισε ότι η εκτιμώμενη απόδοση των επενδύσεων στην κλιματική προσαρμογή μπορεί να υπερβεί τις 10 φορές της αξίας τους, μέσω ζημιών και απωλειών που αποτρέπονται.
Τα κράτη μέλη θα μπορούν να καλύπτουν τις υποχρεώσεις σχεδιασμού που απορρέουν από την προτεινόμενη Νομοθεσία για την Κλιματική Ανθεκτικότητα, την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία για το Κλίμα και τον Κανονισμό Διακυβέρνησης μέσω ενός νέου ενιαίου στρατηγικού σχεδίου.
Η προτεινόμενη νομοθεσία καθορίζει κοινή διαδρομή αναφοράς για την υπερθέρμανση του πλανήτη. Τα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία δείχνουν ότι ο κόσμος βρίσκεται σε πορεία αύξησης της θερμοκρασίας κατά 1.5 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα έως το 2030, κατά 2 °C έως το 2050 και κατά 3 °C έως το 2100. Κατά την Επιτροπή, η διαδρομή αυτή μπορεί να βοηθήσει τα κράτη να αξιολογούν μελλοντικούς κλιματικούς κινδύνους.
«Η Ευρώπη θερμαίνεται με διπλάσιο ρυθμό από τον παγκόσμιο. Για να αποκτήσουμε πραγματική κλιματική ανθεκτικότητα, πρέπει να προσαρμοζόμαστε και να μαθαίνουμε στην πορεία. Σήμερα παρουσιάζουμε μια ευρωπαϊκή προσέγγιση για τους κλιματικούς κινδύνους: να τους προβλέπουμε, να προετοιμαζόμαστε και να τους διαχειριζόμαστε», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Τα 3 νέα ψηφιακά εργαλεία
Τα νέα εργαλεία θα βοηθούν τις αρχές να εντοπίζουν τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν, να αξιολογούν τις ευαλωτότητες και να προσδιορίζουν πού απαιτείται πιο άμεσα δράση, ανέφερε η Επιτροπή.
Το European Climate Viewer, που αναπτύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Προγνώσεων Καιρού (ECMWF), είναι διαδραστικός χάρτης προβλεπόμενων κλιματικών κινδύνων. Σκοπός του είναι να βοηθήσει τους χρήστες να κατανοήσουν τι σημαίνει η κοινή διαδρομή υπερθέρμανσης για διαφορετικές περιοχές της Ευρώπης, χρονικές περιόδους, τοποθεσίες και τομείς.
Το εργαλείο αξιοποιεί τις νεότερες πληροφορίες της Υπηρεσίας Copernicus για την Κλιματική Αλλαγή και θα εξελίσσεται καθώς θα προστίθενται δεδομένα και λειτουργίες.
Το Navigator of Climate Resilience Tools, που αναπτύχθηκε από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος (EEA), αποτελεί κεντρικό αποθετήριο εργαλείων κλιματικής ανθεκτικότητας με αξιολόγηση ποιότητας. Στόχος του είναι να καθοδηγεί τις δημόσιες αρχές στις διαθέσιμες λύσεις και να τις βοηθά να επιλέγουν εκείνες που ανταποκρίνονται περισσότερο στις ανάγκες των περιοχών, των τομέων και στις κλιματικές ευαλωτότητές τους.
Το Missions Solutions Explorer είναι πλατφόρμα που παρουσιάζει πρακτικές λύσεις προσαρμογής, οι οποίες έχουν εφαρμοστεί και δοκιμαστεί από περιφέρειες, πόλεις και κοινότητες σε όλη την ήπειρο που συμμετείχαν σε έργα της Αποστολής της ΕΕ για την Προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή.
Οι χρήστες μπορούν να φιλτράρουν τις λύσεις ανά κίνδυνο, τομέα ή τοποθεσία και να ενημερώνονται για τα συν-οφέλη, τους εμπλεκόμενους φορείς, τις διαθέσιμες ευκαιρίες χρηματοδότησης, καθώς και για τη δυνατότητα αναπαραγωγής και κλιμάκωσής τους.
Η Επιτροπή θα ξεκινήσει άμεσα την εφαρμογή του πλαισίου. Παράλληλα, θα παρουσιάζει στρατηγικό σχέδιο της Ένωσης για την κλιματική ανθεκτικότητα το 2028 και στη συνέχεια ανά 5 έτη, με στόχο έγκαιρη και αποφασιστική δράση σε επίπεδο ΕΕ.