Τα μέτρα που λαμβάνουν ευρωπαϊκές κυβερνήσεις για την προστασία νοικοκυριών και επιχειρήσεων από τις αυξημένες τιμές στην ενέργεια θα μπορούσαν να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στα δημόσια οικονομικά τους εάν επεκταθούν, προειδοποίησε σήμερα κορυφαίος αναλυτής του οίκου αξιολόγησης Fitch.
Από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν διαθέσει μέχρι στιγμής πολύ μικρότερα κεφάλαια σε μέτρα στήριξης συγκριτικά με το 2022, όταν ξεκίνησε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Έχουν εστιάσει όμως σε οριζόντια μέτρα, π.χ. μειώσεις φόρων στα καύσιμα, παρότι οικονομολόγοι προειδοποιούν πως θα έπρεπε να εστιάσουν σε στοχευμένα μέτρα – όπως εκείνα για τη στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών – δεδομένου ότι τα δημοσιονομικά περιθώρια είναι στενά.
Ο Φεντερίκο Μπαρίγκα-Σαλαζάρ, επικεφαλής των αξιολογήσεων του Fitch στη δυτική Ευρώπη, ανέφερε σε διαδικτυακό σεμινάριο πως τα μέτρα στήριξης στην παρούσα φάση είναι «πολύ μικρά», κυμαινόμενα από 0,3% του ΑΕΠ στην Ισπανία έως λιγότερο από 0,01% του ΑΕΠ σε Γαλλία και Βρετανία.
Εξήγησε πως εάν επαληθευτούν οι ανησυχίες για τις προοπτικές στην αγορά ενέργειας, ορισμένες χώρες ενδέχεται να υποχρεωθούν να προχωρήσουν σε περαιτέρω μέτρα στήριξης, «κάτι που θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις, μεσοπρόθεσμα, στα δημόσια οικονομικά».
«Δυστυχώς, μέχρι αυτό το στάδιο, τα περισσότερα από αυτά τα μέτρα δεν ήταν στοχευμένα. Η μόνη χώρα που πραγματικά έχει εφαρμόσει στοχευμένα μέτρα είναι η
Τα στοχευμένα μέτρα της Ελλάδας για την ενέργεια
Σύμφωνα με τον οίκο αξιολόγησης Fitch, η Ελλάδα αποτελεί τη μοναδική ευρωπαϊκή χώρα που έχει επιλέξει κυρίως στοχευμένα μέτρα στήριξης απέναντι στις αυξημένες τιμές της ενέργειας, αντί για γενικευμένες παρεμβάσεις όπως οι οριζόντιες μειώσεις φόρων στα καύσιμα.
Τα μέτρα που εφαρμόζει η ελληνική κυβέρνηση επικεντρώνονται κυρίως στη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών και συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων, με βασικό στόχο να περιοριστεί η δημοσιονομική επιβάρυνση. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος για χαμηλά και μεσαία εισοδήματα, ενισχύσεις μέσω επιδομάτων θέρμανσης, καθώς και παρεμβάσεις για νοικοκυριά που πλήττονται περισσότερο από το αυξημένο ενεργειακό κόστος. Παράλληλα, εφαρμόζονται στοχευμένες ενισχύσεις προς μικρές επιχειρήσεις και επαγγελματίες που επηρεάζονται από τις αυξήσεις στις τιμές ενέργειας.
Ο επικεφαλής αξιολογήσεων της Fitch για τη δυτική Ευρώπη, Φεντερίκο Μπαρίγκα-Σαλαζάρ, υπογράμμισε ότι οι περισσότερες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν επιλέξει μέχρι στιγμής μη στοχευμένα μέτρα, ενώ η Ελλάδα αποτελεί «θετική εξαίρεση» λόγω της πιο προσεκτικής δημοσιονομικής διαχείρισης