Σε τροχιά χρηματοδότησης μπαίνει η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου, καθώς η συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στη Λευκωσία με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων πλευρών άνοιξε τον δρόμο για την υποβολή επίσημου αιτήματος του ΑΔΜΗΕ προς την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Το έργο Great Sea Interconnector, γνωστό ως GSI, περνά πλέον σε πιο συγκεκριμένη φάση ωρίμανσης, με κρίσιμο επόμενο σταθμό την αξιολόγηση των οικονομοτεχνικών δεδομένων του.
Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Ελλάδας, της Κύπρου, της ΕΤΕπ και του ΑΔΜΗΕ. Η παρουσία των θεσμικών και χρηματοδοτικών φορέων επιβεβαιώνει το βάρος που αποδίδεται στο έργο, το οποίο συνδέεται άμεσα με την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής και με τη διασύνδεση της Κύπρου με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα.
Το αίτημα προς την ΕΤΕπ
Μετά τη συνάντηση στη Λευκωσία, ο ΑΔΜΗΕ αποκτά το πλαίσιο για να καταθέσει επίσημο αίτημα χρηματοδότησης προς την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Η εξέλιξη θεωρείται σημαντική, καθώς μεταφέρει το GSI από το επίπεδο της πολιτικής και τεχνικής προετοιμασίας σε διαδικασία χρηματοδοτικής αξιολόγησης.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην κοινή επιστολή του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδας Σταύρου Παπασταύρου και του υπουργού Ενέργειας της Κύπρου Μιχάλη Δαμιανού προς την ΕΤΕπ, με αίτημα τη χρηματοδότηση του έργου μετά την ολοκλήρωση της μελέτης δέουσας επιμέλειας.
Η συγκεκριμένη μελέτη αναμένεται να εξετάσει τις βασικές παραμέτρους του έργου, τόσο σε τεχνικό όσο και σε οικονομικό επίπεδο. Από τα συμπεράσματά της θα εξαρτηθούν τα επόμενα βήματα για τη χρηματοδότηση, αλλά και η δυνατότητα προσέλκυσης επενδυτικού ενδιαφέροντος.
Ποιοι συμμετείχαν στη σύσκεψη
Από ελληνικής πλευράς συμμετείχαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος. Από κυπριακής πλευράς συμμετείχαν ο υπουργός Ενέργειας Μιχάλης Δαμιανός και η υφυπουργός παρά τω Προέδρω Ειρήνη Πική. Στη σύσκεψη έλαβαν επίσης μέρος ο Ευρωπαίος επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκεσεν και η γενική διευθύντρια Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ντίτε Γιουλ Γιόργκενσεν.
Τον ΑΔΜΗΕ, ο οποίος έχει τον ρόλο του project promoter, εκπροσώπησε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος Μάνος Μανουσάκης. Την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων εκπροσώπησε ο αντιπρόεδρός της Ιωάννης Τσακίρης.
Η στρατηγική σημασία του GSI
Το GSI θεωρείται έργο υψηλής στρατηγικής αξίας για την Ανατολική Μεσόγειο. Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου έχει ως στόχο να περιορίσει την ενεργειακή απομόνωση της Κυπριακής Δημοκρατίας και να δημιουργήσει νέες δυνατότητες για την ασφάλεια εφοδιασμού, την ευελιξία του συστήματος και τη σταθερότητα των ενεργειακών ροών στην περιοχή.
Σε μια περίοδο κατά την οποία η ενέργεια συνδέεται όλο και περισσότερο με τη γεωπολιτική ασφάλεια, το έργο αποκτά ευρύτερη σημασία. Η διασύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την ηλεκτρική αγορά. Αγγίζει τον ρόλο της Κύπρου στον ευρωπαϊκό ενεργειακό χάρτη, τη συνεργασία Αθήνας και Λευκωσίας και τη δυνατότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ενισχύσει κρίσιμες υποδομές στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το επόμενο βήμα
Η κατάθεση του αιτήματος προς την ΕΤΕπ και η μελέτη δέουσας επιμέλειας θα καθορίσουν την επόμενη φάση του έργου. Αν το πλαίσιο αξιολόγησης επιβεβαιώσει τη βιωσιμότητα και τις τεχνικές προϋποθέσεις του GSI, τότε θα ανοίξει ο δρόμος για πιο συγκεκριμένες αποφάσεις χρηματοδότησης και για πιθανή συμμετοχή επενδυτών.
Η συνάντηση στη Λευκωσία καταγράφεται, συνεπώς, ως βήμα προώθησης ενός έργου με ενεργειακή, οικονομική και γεωπολιτική διάσταση. Για Ελλάδα και Κύπρο, το GSI παραμένει μία από τις βασικές υποδομές που μπορούν να αλλάξουν τη θέση της Ανατολικής Μεσογείου στον ευρωπαϊκό ενεργειακό σχεδιασμό.