Με αφορμή την επικείμενη έναρξη αναζήτησης φοιτητικής κατοικίας, χιλιάδες οικογένειες στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και τα υπόλοιπα φοιτητικά κέντρα της χώρας αρχίζουν ήδη να οργανώνονται. Την ίδια στιγμή, δεν είναι λίγοι οι γονείς που, εφόσον οι οικονομικές τους δυνατότητες το επιτρέπουν, εξετάζουν αντί της ενοικίασης την αγορά κατοικίας, τόσο για την κάλυψη των στεγαστικών αναγκών του παιδιού τους όσο και ως μια μακροπρόθεσμη επένδυση.
Με αφορμή τη νέα περίοδο φοιτητικών μισθώσεων, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ) επαναλαμβάνει τις πάγιες συστάσεις της προς φοιτητές, γονείς και ιδιοκτήτες.
Ψύχραιμη αναζήτηση μετά την ανακοίνωση των βάσεων
Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, το πρώτο μήνυμα προς τους νέους φοιτητές και τους γονείς τους είναι να αποφύγουν τον πανικό των πρώτων ημερών μετά την ανακοίνωση των βάσεων. Όπως επισημαίνεται, δεν είναι απαραίτητο να ενοικιαστεί κατοικία αμέσως, καθώς τα μαθήματα δεν ξεκινούν την επόμενη ημέρα και η ψύχραιμη αναζήτηση αυξάνει τις πιθανότητες να βρεθεί μια καλύτερη επιλογή. Η Ομοσπονδία συμβουλεύει επίσης τους ενδιαφερόμενους να μην περιορίζουν την αναζήτησή τους στις περιοχές που βρίσκονται ακριβώς δίπλα στις πανεπιστημιακές σχολές. Λίγοι δρόμοι ή μερικές στάσεις με τα μέσα μαζικής μεταφοράς μπορούν να κάνουν σημαντική διαφορά τόσο στη διαθεσιμότητα των κατοικιών όσο και στο ύψος του ενοικίου.
Προσοχή στο ύψος του ενοικίου και στους όρους της συμφωνίας
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σωστή οργάνωση της αναζήτησης. Οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να μη δεσμευτούν με το πρώτο σπίτι που θα επισκεφθούν. Όταν, όμως, βρουν κατοικία που καλύπτει τις ανάγκες και ανταποκρίνεται στον προϋπολογισμό τους, θα πρέπει να κινηθούν άμεσα για την ολοκλήρωση της συμφωνίας.
Σε περίπτωση που ζητηθεί μίσθωμα υψηλότερο από τις οικονομικές δυνατότητες της οικογένειας, η ΠΟΜΙΔΑ συνιστά να μη γίνει αποδεκτό, εκτιμώντας ότι σε μικρή απόσταση μπορεί να βρεθεί αντίστοιχη κατοικία με χαμηλότερο κόστος.
Η Ομοσπονδία υπενθυμίζει ακόμη ότι δεν υπάρχει νομοθετικός περιορισμός ούτε ως προς το ύψος της εγγύησης ούτε ως προς τον αριθμό των προκαταβαλλόμενων μισθωμάτων, γεγονός που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή κατά τη διαπραγμάτευση των όρων της μίσθωσης.
Η συγκατοίκηση ως λύση για τον περιορισμό του κόστους
Ως λύση για τον περιορισμό του κόστους προτείνεται η συγκατοίκηση. Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, τα μεγαλύτερα διαμερίσματα ενοικιάζονται συνήθως οικονομικότερα ανά άτομο σε σχέση με τις μικρότερες κατοικίες, ενώ το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα για συγκατοίκηση είναι σημαντικά υψηλότερο από το αντίστοιχο επίδομα για μεμονωμένη μίσθωση.
Έλεγχος του ακινήτου πριν από την τελική απόφαση
Πριν από την τελική απόφαση, οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να ελέγξουν προσεκτικά την πραγματική κατάσταση της κατοικίας. Εάν η πρώτη επίσκεψη πραγματοποιηθεί τις βραδινές ώρες, συνιστάται να ακολουθήσει και δεύτερη επίσκεψη κατά τη διάρκεια της ημέρας, ώστε να αξιολογηθούν καλύτερα τόσο το ακίνητο όσο και η γύρω περιοχή. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στη διαδικασία υπογραφής του μισθωτηρίου.
Η ΠΟΜΙΔΑ συνιστά την υπογραφή έγγραφης σύμβασης τόσο από τον φοιτητή όσο και από τον γονέα του. Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι δεν πρέπει να καταβάλλεται οποιοδήποτε ποσό προτού διαπιστωθεί ότι το πρόσωπο που ζητεί την πληρωμή είναι πράγματι ο ιδιοκτήτης του ακινήτου.
Προσοχή στις προκαταβολές και στα «γραφεία πληροφοριών»
Η Ομοσπονδία προειδοποιεί επίσης για τα λεγόμενα «γραφεία πληροφοριών», τα οποία ζητούν προκαταβολές υποσχόμενα ότι θα βρουν άμεσα κατοικία. Όπως αναφέρει, πολλές φορές οι πληροφορίες που παρέχουν είναι παρωχημένες και χωρίς ουσιαστική αξία. Αντίθετα, οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να απευθύνονται αποκλειστικά σε επίσημα μεσιτικά γραφεία, στα οποία η αμοιβή καταβάλλεται μόνο μετά την υπογραφή του μισθωτηρίου και την παράδοση της κατοικίας.
Οι συστάσεις της ΠΟΜΙΔΑ προς τους ιδιοκτήτες
Συστάσεις απευθύνονται και προς τους ιδιοκτήτες κατοικιών. Η ΠΟΜΙΔΑ τούς προτρέπει να μελετούν τις οδηγίες που περιλαμβάνονται στον «Οδηγό του Ιδιοκτήτη» και στην ιστοσελίδα της, επισημαίνοντας ότι προτεραιότητα δεν πρέπει να αποτελεί το υψηλότερο μίσθωμα, αλλά η επιλογή ενός αξιόπιστου μισθωτή. Παράλληλα, συνιστά τη χρήση των ειδικών υποδειγμάτων μισθωτηρίων για φοιτητικές μισθώσεις, τα οποία διατίθενται μέσω της ιστοσελίδας ή των γραφείων της Ομοσπονδίας και προβλέπουν την προσυπογραφή τόσο του φοιτητή όσο και των γονέων του.
Η ΠΟΜΙΔΑ καλεί επίσης τους ιδιοκτήτες να ασφαλίζουν άμεσα τα ακίνητά τους, επισημαίνοντας ότι έχει δημιουργήσει ασφαλιστικό πρόγραμμα το οποίο καλύπτει φυσικές καταστροφές, ατυχήματα, αλλά και ζημιές που μπορεί να προκύψουν από ανεύθυνη ή κακόβουλη συμπεριφορά.
Τι να προσέξουν όσοι εξετάζουν την αγορά κατοικίας
Για όσους γονείς εξετάζουν το ενδεχόμενο αγοράς κατοικίας αντί της ενοικίασης, το βιβλίο «Αγοράζω Σπίτι» των Στράτου Παραδιά, προέδρου της ΠΟΜΙΔΑ, και Ηλία Παπαγεωργιάδη, αναλυτή της αγοράς ακινήτων και επενδυτή, επιχειρεί να συγκεντρώσει όλα τα βασικά ζητήματα που αφορούν την αγορά, τη μίσθωση και την πώληση κατοικίας, από την πρώτη σκέψη μέχρι τα φορολογικά, νομικά και πολεοδομικά θέματα. Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Καστανιώτη.
Τοποθεσία, μέγεθος και παλαιότητα καθορίζουν την επιλογή
Οι συγγραφείς παρουσιάζουν τους βασικούς κανόνες που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη πριν από την αγορά μόνιμης κατοικίας. Πρώτος και σημαντικότερος παράγοντας είναι η σωστή επιλογή της τοποθεσίας, με βάση τον τόπο εργασίας, τις προσωπικές ανάγκες και τις μελλοντικές προοπτικές του αγοραστή.
Δεύτερος παράγοντας είναι η επιλογή του κατάλληλου μεγέθους κατοικίας, ώστε να καλύπτει τις πραγματικές ανάγκες χωρίς να υπερβαίνει τις οικονομικές δυνατότητες της οικογένειας.
Ακολουθούν η παλαιότητα του ακινήτου, οι ανάγκες ανακαίνισης και η ενεργειακή αναβάθμιση, ζητήματα που, σύμφωνα με τους συγγραφείς, απαιτούν τη συνδρομή ειδικών. Επισημαίνεται επίσης ότι από το 2030 και το 2033 δεν θα επιτρέπεται νέα ενοικίαση ή πώληση κατοικιών ενεργειακής κλάσης Ζ ή Η χωρίς προηγούμενη ενεργειακή αναβάθμιση.
Ενεργειακή κλάση, κοινόχρηστα και βοηθητικοί χώροι
Ξεχωριστή αναφορά γίνεται στην ενεργειακή κλάση της κατοικίας, καθώς η μόνωση, ο τρόπος θέρμανσης, ο ηλιακός θερμοσίφωνας και ο φωτισμός επηρεάζουν τόσο το λειτουργικό κόστος όσο και τη μελλοντική αξία του ακινήτου.
Οι συγγραφείς του βιβλίου «Αγοράζω Σπίτι» εξετάζουν επίσης, μεταξύ άλλων, τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα κάθε ορόφου, την αξία των βοηθητικών χώρων, όπως οι αποθήκες και οι θέσεις στάθμευσης, τη λειτουργία της διαχείρισης της πολυκατοικίας, τα κοινόχρηστα και τις σχέσεις με τους υπόλοιπους συνιδιοκτήτες.