Η ΑΑΔΕ ενεργοποιεί νέο μηχανισμό για την άρση κατάσχεσης ακινήτου ενόψει πώλησης, δίνοντας σε οφειλέτες του Δημοσίου τη δυνατότητα να μεταβιβάσουν δεσμευμένα ακίνητα χωρίς να απαιτείται προηγουμένως η πλήρης εξόφληση των χρεών τους. Βασική προϋπόθεση είναι η παρακράτηση μέρους του τιμήματος από τον συμβολαιογράφο και η απόδοσή του στο Δημόσιο.
Το ποσοστό της παρακράτησης δεν είναι ενιαίο. Καθορίζεται από τη συνολική φορολογική εικόνα του οφειλέτη και κυμαίνεται από 25% έως 100% του υπολοίπου της κατάσχεσης. Όσο πιο συνεπής εμφανίζεται ο φορολογούμενος στις δηλώσεις και στις ρυθμίσεις του, τόσο μικρότερο μπορεί να είναι το ποσό που θα δεσμευτεί από την πώληση.
Πώς υποβάλλεται η αίτηση για άρση κατάσχεσης ακινήτου
Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας «Τα Αιτήματά μου» στο myAADE, στη διαδρομή «Δικαστικό, Μέτρα και Οφειλές» και στην επιλογή για άρση κατάσχεσης ακινήτου ενόψει μεταβίβασης από επαχθή αιτία.
Ο οφειλέτης δηλώνει, μεταξύ άλλων, τα στοιχεία του συμβολαιογράφου, το αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο ή Υποθηκοφυλακείο, τον ΑΤΑΚ του ακινήτου, την εμπορική και αντικειμενική αξία του, το συμφωνημένο τίμημα και τον τρόπο καταβολής του. Απαραίτητα είναι επίσης τα στοιχεία της κατασχετήριας έκθεσης και των οφειλών για τις οποίες επιβλήθηκε η κατάσχεση.
Ποια δικαιολογητικά απαιτούνται
Με την αίτηση συνυποβάλλονται πρόσφατο κτηματολογικό φύλλο ή πιστοποιητικά ιδιοκτησίας, καθώς και φύλλο υπολογισμού της αντικειμενικής αξίας. Αν η κατάσχεση έχει επιβληθεί πριν από περισσότερα από πέντε χρόνια ή δεν είχε καθοριστεί εμπορική αξία, απαιτείται και έκθεση πιστοποιημένου εκτιμητή.
Τα δικαιολογητικά θεωρούνται πρόσφατα εφόσον έχουν εκδοθεί έως έξι μήνες πριν από την υποβολή της αίτησης. Η απόφαση άρσης κατάσχεσης εκδίδεται από την αρμόδια υπηρεσία της ΑΑΔΕ και ισχύει για έναν μήνα.
Ποιο τίμημα πρέπει να έχει η πώληση
Η μεταβίβαση δεν μπορεί να γίνει με τίμημα χαμηλότερο από την εμπορική αξία που είχε προσδιοριστεί όταν επιβλήθηκε η κατάσχεση. Εάν η αντικειμενική αξία είναι υψηλότερη από την εμπορική, λαμβάνεται υπόψη η αντικειμενική αξία.
Παράλληλα, ο οφειλέτης πρέπει κατά τον χρόνο της αποδέσμευσης να δικαιούται αποδεικτικό φορολογικής ενημερότητας ή βεβαίωση οφειλής. Ο συμβολαιογράφος παρακρατεί το ποσό που προβλέπει η απόφαση άρσης και το αποδίδει στην ΑΑΔΕ. Αν το ποσό αυτό είναι υψηλότερο από εκείνο που αναφέρεται στη φορολογική ενημερότητα ή στη βεβαίωση οφειλής, αποδίδεται το μεγαλύτερο ποσό.
Πώς καθορίζεται η παρακράτηση από το τίμημα
Η ΑΑΔΕ βαθμολογεί τον οφειλέτη από 0 έως 100 μονάδες, εξετάζοντας τη συνέπεια στις ρυθμίσεις, την εμπρόθεσμη υποβολή δηλώσεων εισοδήματος και ΦΠΑ, την αποπληρωμή της οφειλής μετά την κατάσχεση, τον χρόνο που έχει περάσει από την επιβολή της και την προέλευση του χρέους.
Με βαθμολογία από 80 έως 100 μονάδες, η παρακράτηση περιορίζεται στο 25% του υπολοίπου της κατάσχεσης. Για βαθμολογία 60 έως 79 μονάδων ανέρχεται στο 45%, από 40 έως 59 στο 65%, ενώ από 20 έως 39 φτάνει στο 85%. Στις περιπτώσεις βαθμολογίας έως 19 μονάδες, η ΑΑΔΕ προβλέπει παρακράτηση 100%.
Η νέα διαδικασία δημιουργεί, υπό προϋποθέσεις, μια διέξοδο για ιδιοκτήτες κατασχεμένων ακινήτων που θέλουν να προχωρήσουν σε πώληση, ενώ παράλληλα διασφαλίζει την είσπραξη μέρους ή και του συνόλου της οφειλής από το Δημόσιο.