Στην εποχή των έξυπνων μετρητών περνά σταδιακά η Ελλάδα, με τον ΔΕΔΔΗΕ να αντικαθιστά χιλιάδες παλιά ρολόγια ηλεκτρικού ρεύματος καθημερινά, αλλάζοντας τον τρόπο με τον οποίο καταγράφεται και ελέγχεται η κατανάλωση νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Η αντικατάσταση προχωρά πλέον με ρυθμό 10 μετρητών το λεπτό, ενώ οι εγκατεστημένες ψηφιακές συσκευές έχουν ξεπεράσει τα δύο εκατομμύρια. Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι έως το 2030 θα έχει ολοκληρωθεί η μετάβαση στο νέο σύστημα για το σύνολο των καταναλωτών χαμηλής τάσης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε την Πέμπτη (22/10) ο διευθύνων σύμβουλος του ΔΕΔΔΗΕ, Αναστάσιος Μάνος, στο Renewable & Storage Forum, πραγματοποιούνται περίπου 6.000 εγκαταστάσεις ημερησίως, με τον μηνιαίο ρυθμό να φτάνει τις 130.000.
Ήδη, το 66% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται στη χώρα καταγράφεται μέσω τηλεμέτρησης, γεγονός που περιορίζει την ανάγκη επιτόπιων καταμετρήσεων και επιτρέπει την ταχύτερη συλλογή στοιχείων.
Τι αλλάζει για τους καταναλωτές με τα νέα ρολόγια
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την καταγραφή της κατανάλωσης. Οι έξυπνοι μετρητές μεταδίδουν ηλεκτρονικά τα δεδομένα, χωρίς να απαιτείται η φυσική παρουσία υπαλλήλου για την ανάγνωση των ενδείξεων. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για ακριβέστερους λογαριασμούς και περιορισμό των εκτιμήσεων κατανάλωσης, εφόσον τα δεδομένα αξιοποιούνται από τα συστήματα τιμολόγησης.
Παράλληλα, οι καταναλωτές θα μπορούν να αποκτούν αναλυτικότερη εικόνα για τις ώρες κατά τις οποίες χρησιμοποιούν περισσότερο ηλεκτρικό ρεύμα.
Η νέα τεχνολογία υποστηρίζει και τα δυναμικά, λεγόμενα «πορτοκαλί», τιμολόγια, στα οποία η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας μεταβάλλεται ανάλογα με την ώρα κατανάλωσης. Η δυνατότητα αυτή μπορεί να προσφέρει ευκαιρίες εξοικονόμησης, απαιτεί όμως προσοχή, καθώς οι αυξήσεις στις ώρες υψηλών τιμών μεταφέρονται επίσης στον καταναλωτή.
Ψηφιακό δίκτυο και περιορισμός των ρευματοκλοπών
Η εγκατάσταση νέων μετρητών συνοδεύεται από ευρύτερη αναβάθμιση του ηλεκτρικού δικτύου. Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει ήδη προχωρήσει στην ψηφιακή χαρτογράφηση της χαμηλής τάσης για περίπου το 50% των πελατών, ενώ σχεδιάζει την τοποθέτηση 50.000 μονάδων παρακολούθησης σε υποσταθμούς.
Με την αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και τεχνητής νοημοσύνης, ο Διαχειριστής επιδιώκει να εντοπίζει ταχύτερα βλάβες, υπερφορτώσεις και διακοπές ηλεκτροδότησης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον περιορισμό των ρευματοκλοπών, των οποίων το ετήσιο κόστος είχε φτάσει τα 350 εκατ. ευρώ το 2023.
Σύμφωνα με τον Αναστάσιο Μάνο, το ποσό έχει πλέον υποχωρήσει κάτω από τα 300 εκατ. ευρώ, ενώ η μείωση των απωλειών εξασφαλίζει ετήσιο όφελος 130 έως 150 εκατ. ευρώ. Μαζί με τις εισπράξεις από βεβαιωμένες ρευματοκλοπές, το σωρευτικό όφελος για τους συνεπείς καταναλωτές υπολογίζεται σε 400 εκατ. ευρώ.
Επενδύσεις 800 εκατ. ευρώ και περισσότερες συνδέσεις ΑΠΕ
Η ψηφιακή αναβάθμιση υποστηρίζεται από σημαντική αύξηση των επενδύσεων. Οι ετήσιες δαπάνες του ΔΕΔΔΗΕ έχουν φτάσει περίπου τα 800 εκατ. ευρώ, από 150 εκατ. ευρώ την περίοδο 2011-2019.
Παράλληλα, η σύνδεση νέων έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας έχει επιταχυνθεί εντυπωσιακά. Από τρεις συνδέσεις ημερησίως το 2019, ο αριθμός αυξήθηκε σε περίπου 80 την ημέρα την περίοδο 2024-2025.
Σήμερα, στο δίκτυο διανομής είναι συνδεδεμένοι περισσότεροι από 100.000 παραγωγοί ΑΠΕ, με συνολική εγκατεστημένη ισχύ περίπου 10 GW.
Ο ΔΕΔΔΗΕ διαθέτει επίσης δυνατότητα απομακρυσμένης διαχείρισης περίπου 6 GW παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές, προκειμένου να διατηρείται η σταθερότητα του συστήματος σε περιόδους αυξημένης παραγωγής.
Πού μπαίνουν οι μπαταρίες αποθήκευσης
Στο επόμενο στάδιο της ενεργειακής μετάβασης καθοριστικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν οι μπαταρίες. Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει εντοπίσει περισσότερα από 70 σημεία σύνδεσης, όπου μπορούν να εγκατασταθούν άμεσα συστήματα αποθήκευσης συνολικής ισχύος περίπου 1 GW.
Το ενδιαφέρον της αγοράς είναι ήδη μεγαλύτερο, καθώς οι αιτήσεις σύνδεσης ξεπερνούν τα 2,2 GW.
Για τον Διαχειριστή, το μεγάλο στοίχημα της επόμενης τετραετίας είναι η δημιουργία ενός δικτύου που θα μπορεί να παρακολουθεί την κατανάλωση σε πραγματικό χρόνο, να διαχειρίζεται μεγαλύτερες ποσότητες πράσινης ενέργειας και να ανταποκρίνεται ταχύτερα στις ανάγκες εκατομμυρίων καταναλωτών.