Στα EUR 22.1 δισ. αποτιμάται ο προτεινόμενος Green Energy Corridor, που θα συνδέει το Μπακού του Αζερμπαϊτζάν με την Ουγγαρία. Το κόστος του τμήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας εκτιμάται σε EUR 14.3 δισ., ενώ η ειδική δυναμικότητα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές αποτιμάται σε EUR 7.8 δισ.
Η Green Energy Corridor Power Co. (GECO), καταχωρισμένη στο Βουκουρέστι, ιδρύθηκε για τον σχεδιασμό, τη χρηματοδότηση, την κατασκευή και τη λειτουργία συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που θα συνδέει το Αζερμπαϊτζάν, τη Γεωργία, τη Ρουμανία και την Ουγγαρία. Το έργο περιλαμβάνει τρία υποθαλάσσια καλώδια κάτω από τη Μαύρη Θάλασσα.
Η κοινοπραξία ελέγχεται ισότιμα από τους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς AzerEnerji, Georgian State Electrosystem (GSE) και Transelectrica της Ρουμανίας, καθώς και από την κρατική ουγγρική ενεργειακή εταιρεία MVM μαζί με τη MAVIR, τον διαχειριστή συστήματος μεταφοράς της χώρας.
Η GECO επιδιώκει να ενταχθεί στα έργα αμοιβαίου ενδιαφέροντος (PMI) στο πλαίσιο του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα Διευρωπαϊκά Δίκτυα Ενέργειας (TEN-E).
Τρία καλώδια κάτω από τη Μαύρη Θάλασσα
Ο σχεδιασμός προβλέπει εναέριες και υπόγειες γραμμές που θα διασχίζουν το Αζερμπαϊτζάν και τη Γεωργία έως τις ακτές της Anaklia και του Poti. Σταθμοί μετατροπής σε Ksani και Tskaltubo θα συνδέουν τον διάδρομο με το γεωργιανό δίκτυο και προς τις δύο κατευθύνσεις, ώστε η Γεωργία να εξάγει το πλεόνασμα ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και να εισάγει όταν το χρειάζεται.
Από τις ακτές της Γεωργίας, υποθαλάσσια καλώδια μήκους περίπου 1.120 χιλιομέτρων το καθένα θα διασχίζουν τη Μαύρη Θάλασσα, κυρίως πάνω από την αβυσσαία πεδιάδα και σε βάθη έως περίπου 2.200 μέτρα. Η προσαιγιάλωση προβλέπεται στην Constanța Sud της Ρουμανίας.
Το πρώτο και μεγαλύτερο από τα τρία τμήματα, από το Μπακού έως την Albertirsa κοντά στη Βουδαπέστη, προγραμματίζεται να τεθεί σε λειτουργία το 2032. Θα έχει μήκος μεγαλύτερο από τρεις χιλιάδες χιλιόμετρα και θα συνδέει την Anaklia με την Constanța Sud, στις απέναντι ακτές της Μαύρης Θάλασσας. Το δεύτερο τμήμα, με στόχο ολοκλήρωσης το 2036, θα φτάνει στην Domnești κοντά στο Βουκουρέστι.
Τα υποθαλάσσια καλώδια συνεχούς υψηλής τάσης HDVC προβλέπεται να λειτουργούν στα 525 kV. Οι τρεις γραμμές της GECO σχεδιάζονται με ισχύ 1.3 GW η καθεμία, με εξαίρεση το τμήμα Constanța Sud – Albertirsa, για το οποίο προβλέπεται ισχύς 2 GW.
Στόχος της GECO είναι οι μεταφορές ηλεκτρικής ενέργειας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση να φτάσουν συνολικά τις 20 TWh ετησίως. Η πρώτη σύνδεση αντιστοιχεί σε 8 TWh. Η μελέτη σκοπιμότητας εγκρίθηκε τον Ιούλιο.
Παράλληλα, το Αζερμπαϊτζάν, η Γεωργία, η Τουρκία και η Βουλγαρία εργάζονται για έναν χερσαίο πράσινο ενεργειακό διάδρομο.
Εξετάζεται και αγωγός υδρογόνου
Οι συμμετέχοντες εξετάζουν επίσης τη δυνατότητα κατασκευής αγωγού υδρογόνου κατά μήκος του Green Energy Corridor, από το Μπακού έως την Albertirsa.
Παρουσιάστηκαν πέντε εκδοχές διαμέτρου, από 16 έως 36 ίντσες. Η αντίστοιχη δυναμικότητα υπολογίζεται από 100.000 έως 950.000 τόνους ετησίως ή από 3.3 TWh έως 31.7 TWh, ενώ η επένδυση εκτιμάται από EUR 6.6 δισ. έως EUR 13 δισ.
Σε βάθος από 150 έως 200 μέτρα κάτω από την επιφάνεια, η Μαύρη Θάλασσα δεν περιέχει πλέον διαλυμένο οξυγόνο, αλλά περιέχει υδρόθειο και η ζωή στον βαθύ βυθό είναι πολύ περιορισμένη. Στην περιοχή αυτή αναμένεται να τοποθετηθεί το μεγαλύτερο μέρος των καλωδίων.
Η GECO αναφέρει ότι οι θαλάσσιες μελέτες επικεντρώνονται επομένως στην υφαλοκρηπίδα και στα σημεία προσαιγιάλωσης στη Γεωργία και τη Ρουμανία, όπου οι βιότοποι, η αλιεία και ο τουρισμός είναι πιο ευαίσθητα, καθώς και στην πολιτιστική κληρονομιά των βαθιών υδάτων που διατηρείται από τα ανοξικά νερά. Η Μαύρη Θάλασσα είναι η μεγαλύτερη ανοξική θαλάσσια λεκάνη στον κόσμο.