Ο e-ΕΦΚΑ χορηγεί το επίδομα «συμπαράστασης ετέρου προσώπου», γνωστό και ως επίδομα απόλυτης αναπηρίας, σε συνταξιούχους με σοβαρά και χρόνια προβλήματα υγείας που χρειάζονται σταθερή βοήθεια στην καθημερινότητά τους. Η παροχή καταβάλλεται ως προσαύξηση της κύριας σύνταξης και προϋποθέτει πιστοποίηση από τα Κέντρα Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ).
Το βασικό κριτήριο δεν περιορίζεται στο ποσοστό αναπηρίας. Η αρμόδια υγειονομική επιτροπή πρέπει να διαπιστώσει ότι ο συνταξιούχος αδυνατεί να καλύψει βασικές ανάγκες, όπως η σίτιση, η προσωπική υγιεινή και η μετακίνησή του, χωρίς συνεχή επίβλεψη, περιποίηση ή συμπαράσταση άλλου προσώπου.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι επίσης η μόνιμη διαμονή του δικαιούχου στην Ελλάδα. Η γνωμάτευση των ΚΕΠΑ αποτελεί το έγγραφο με βάση το οποίο εξετάζεται η χορήγηση της ενίσχυσης από τον e-ΕΦΚΑ.
Δικαιούχοι του επιδόματος απόλυτης αναπηρίας
Στην παροχή μπορούν να υπαχθούν συνταξιούχοι αναπηρίας, εφόσον η γνωμάτευση των ΚΕΠΑ βεβαιώνει την ανάγκη διαρκούς φροντίδας από τρίτο πρόσωπο.
- Δικαίωμα έχουν ακόμη τυφλοί συνταξιούχοι, είτε λαμβάνουν σύνταξη γήρατος είτε σύνταξη λόγω αναπηρίας. Στις κατηγορίες δικαιούχων περιλαμβάνονται και συνταξιούχοι λόγω θανάτου, υπό την προϋπόθεση ότι ο ασφαλισμένος που απεβίωσε είχε ασφαλιστεί για πρώτη φορά πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993, με τις εξαιρέσεις που ορίζει η νομοθεσία.
Η παροχή αφορά επίσης ειδικές κατηγορίες συνταξιούχων του πρώην ΟΓΑ, σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις.
Ποσά και προσαυξήσεις σύνταξης
- Το ποσό της ενίσχυσης εξαρτάται από τον χρόνο πρώτης ασφάλισης και την κατηγορία του συνταξιούχου. Για όσους είχαν ασφαλιστεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 1992, η κύρια σύνταξη αυξάνεται κατά 50%, με ανώτατο ποσό προσαύξησης τα 671,40 ευρώ.
- Για ασφαλισμένους από την 1η Ιανουαρίου 1993 και μετά, οι οποίοι λαμβάνουν σύνταξη αναπηρίας, η παροχή ορίζεται στα 173,34 ευρώ τον μήνα.
- Στους τυφλούς συνταξιούχους γήρατος ή αναπηρίας προβλέπεται αύξηση της σύνταξης κατά 50%, με πλαφόν επίσης τα 671,40 ευρώ. Το επίδομα είναι αφορολόγητο και ακατάσχετο.
- Για συνταξιούχους αναπηρίας που προέρχονται από ταμεία του ιδιωτικού τομέα, η ενίσχυση μπορεί, υπό προϋποθέσεις και σε συνδυασμό με άλλο επίδομα, να φτάσει έως τα 846 ευρώ μηνιαίως.
Η αίτηση μέσω ΚΕΠΑ και e-ΕΦΚΑ
Η διαδικασία αρχίζει με την πιστοποίηση αναπηρίας από τα ΚΕΠΑ, η οποία υποβάλλεται πλέον ψηφιακά μέσω της “Εθνικής Πύλης Αναπηρίας”. Η υγειονομική κρίση πρέπει να αποτυπώνει ρητά ότι ο ενδιαφερόμενος απαιτεί συνεχή βοήθεια από άλλο πρόσωπο.
Μετά την έκδοση της γνωμάτευσης, ο συνταξιούχος οφείλει να καταθέσει αίτηση στην αρμόδια υπηρεσία του e-ΕΦΚΑ. Η αίτηση πρέπει να υποβληθεί μέσα σε τέσσερις μήνες από την ημερομηνία έκδοσης της γνωμάτευσης.
Η ανάγκη καθημερινής υποστήριξης είναι καθοριστική για την έγκριση της παροχής, καθώς η αξιολόγηση δεν βασίζεται αποκλειστικά στην αναπηρία ως ποσοστό, αλλά στις πραγματικές δυσκολίες αυτοεξυπηρέτησης του συνταξιούχου.
Για υποβολή αιτήματος χορήγησης Επιδόματος απολύτου αναπηρίας πατήστε εδώ.
Το διαφορετικό καθεστώς για συνταξιούχους του Δημοσίου
Για τους συνταξιούχους λόγω αναπηρίας που προέρχονται από το Δημόσιο εφαρμόζεται διαφορετικό σύστημα. Δεν λαμβάνουν το επίδομα «συμπαράστασης ετέρου προσώπου», αλλά ειδική μηνιαία προσαύξηση πέραν της κύριας σύνταξης, η οποία συνδέεται με τον βαθμό μείωσης της ικανότητας για εργασία.
Η προσαύξηση κυμαίνεται από 2,5% έως 4,5% του βασικού μισθού, ανάλογα με το ποσοστό ανικανότητας. Αν η ανικανότητα φθάνει ή υπερβαίνει το 80%, το ποσό της προσαύξησης αυξάνεται επιπλέον κατά 50%, βάσει του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου.
Ζήτημα προκύπτει για συνταξιούχους του Δημοσίου των οποίων η αναπηρία έχει κριθεί από την Ανώτατη Στρατιωτική Υγειονομική Επιτροπή (ΑΣΥΕ). Η γνωμάτευση της ΑΣΥΕ δεν οδηγεί στην καταβολή αντίστοιχου ποσού με εκείνο που μπορεί να λάβουν ασφαλισμένοι του ιδιωτικού τομέα.
Για να διεκδικήσει την παροχή, ο συνταξιούχος με αναπηρία χρειάζεται να εξεταστεί εκ νέου από τις επιτροπές των ΚΕΠΑ. Τα ΚΕΠΑ δεν αποδέχονται τις γνωματεύσεις της ΑΣΥΕ, παρότι και οι δύο επιτροπές συγκροτούνται από γιατρούς που αξιολογούν ποσοστά αναπηρίας με βάση πιστοποιητικά δημόσιων νοσοκομείων.
Για περισσότερες πληροφορίες, επικοινωνήστε με τη γραμμή εξυπηρέτησης 1555 (διαθέσιμη 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα) ή υποβάλετε γραπτώς το αίτημά σας εδώ.