Με φόντο την επίμονη ακρίβεια και τις διεθνείς πιέσεις από τη Μέση Ανατολή, η κυβέρνηση προετοιμάζει έναν νέο κύκλο παρεμβάσεων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, αξιοποιώντας την υπεραπόδοση των δημοσιονομικών μεγεθών για το 2025. Το οικονομικό επιτελείο αναμένει τα οριστικά στοιχεία για το πρωτογενές πλεόνασμα, τα οποία θα αποτυπώσουν με σαφήνεια τα διαθέσιμα περιθώρια για νέα μέτρα.
«Κλειδί» οι αποφάσεις της Eurostat και τα… όρια των Βρυξελλών
Οι εκτιμήσεις συγκλίνουν ότι το πλεόνασμα θα κινηθεί αισθητά υψηλότερα από τον στόχο, δημιουργώντας πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο. Ωστόσο, κυβερνητικές πηγές υπογραμμίζουν ότι το πραγματικό περιθώριο δαπανών δεν ταυτίζεται αυτομάτως με την υπεραπόδοση, καθώς απαιτείται συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το πώς και πόσο μπορεί να αξιοποιηθεί.
Στο παρασκήνιο, η Αθήνα επιχειρεί να πείσει ότι η δημοσιονομική επίδοση δεν είναι συγκυριακή, αλλά αποτέλεσμα δομικών παρεμβάσεων – κυρίως στη μάχη κατά της φοροδιαφυγής και στην ενίσχυση της ανάπτυξης. Αυτή η επιχειρηματολογία θεωρείται κρίσιμη για να «ανοίξει» μεγαλύτερος χώρος για κοινωνικές και αναπτυξιακές παρεμβάσεις.
«Θεούς και δαίμονες» απειλεί ο Τραμπ αν η Τεχεράνη δεν υπογράψει τη συμφωνία – Τα τρία σημεία που μπλοκάρουν τις διαπραγματεύσεις
Σενάρια στήριξης με αιχμή την ενέργεια
Με το διαθέσιμο ποσό να καθορίζεται τις επόμενες ημέρες, το κυβερνητικό επιτελείο εξετάζει το μείγμα των παρεμβάσεων. Προτεραιότητα δίνεται στην αντιμετώπιση της ενεργειακής επιβάρυνσης, καθώς οι τιμές καυσίμων και ενέργειας πιέζουν ήδη τα εισοδήματα.
Στο τραπέζι βρίσκονται:
- παράταση επιδοτήσεων στα καύσιμα και στο πετρέλαιο κίνησης,
- στήριξη για βασικά αγαθά και αγροτικές εισροές,
- επανενεργοποίηση εργαλείων τύπου Market Pass για τα τρόφιμα,
- παρεμβάσεις στους λογαριασμούς ρεύματος και φυσικού αερίου,
- συνέχιση ελέγχων και περιορισμών στα περιθώρια κέρδους σε κρίσιμους κλάδους.
Το τελικό πακέτο θα εξαρτηθεί όχι μόνο από το ύψος των πόρων αλλά και από τη διάρκεια της διεθνούς ενεργειακής αναταραχής.
Αποκαρδιωτικά τα στοιχεία της Eurostat: Τελευταία ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ στην αγοραστική δύναμη η Ελλάδα
Πακέτο ΔΕΘ με εκλογικό ορίζοντα
Παράλληλα με τα άμεσα μέτρα, η κυβέρνηση «χτίζει» και το μεσοπρόθεσμο πακέτο που θα παρουσιαστεί στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, με ορίζοντα τις επόμενες εκλογές. Η βάση του σχεδιασμού περιλαμβάνει πόρους από ευρωπαϊκές ρυθμίσεις για τις αμυντικές δαπάνες, αλλά και τα αποτελέσματα των συνεχιζόμενων διαπραγματεύσεων.
Στις παρεμβάσεις που εξετάζονται περιλαμβάνονται:
- μειώσεις φόρων για επιχειρήσεις,
- αλλαγές στο φορολογικό πλαίσιο των ελευθέρων επαγγελματιών,
- ελαφρύνσεις για εισοδήματα από ακίνητα,
- μείωση ή κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης για συνταξιούχους,
- ενίσχυση επιδομάτων για ευάλωτες ομάδες και διεύρυνση δικαιούχων,
- περαιτέρω μείωση ασφαλιστικών εισφορών.
Ισορροπία μεταξύ στήριξης και σταθερότητας
Η βασική πρόκληση για την κυβέρνηση είναι διπλή: από τη μία να απορροφήσει τις κοινωνικές πιέσεις από την ακρίβεια και από την άλλη να διατηρήσει τη δημοσιονομική αξιοπιστία απέναντι στις ευρωπαϊκές αρχές.
Το τελικό «πακέτο» θα αποτελέσει προϊόν ισορροπίας ανάμεσα σε πολιτικές ανάγκες, οικονομικά δεδομένα και γεωπολιτικές εξελίξεις. Και σε αυτό το πλαίσιο, το υπερπλεόνασμα λειτουργεί ως εργαλείο – αλλά όχι χωρίς περιορισμούς.