Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι θα αποχωρήσουν από τον ΟΠΕΚ καταφέρνοντας ένα βαρύ πλήγμα στο καρτέλ πετρελαίου, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν ανατρέπει τις συμμαχίες και τις επενδυτικές προτεραιότητες μεταξύ των κορυφαίων παραγωγών πετρελαίου στον κόσμο.
Η ξαφνική αποχώρηση του τρίτου μεγαλύτερου παραγωγού του ΟΠΕΚ αποδυναμώνει περαιτέρω ένα μπλοκ που, παρά το γεγονός ότι παράγει έως και 4 στα 10 βαρέλια πετρελαίου που αντλούνται παγκοσμίως, έχει πληγεί από την εσωτερική διχόνοια και την άνοδο της αμερικανικής παραγωγής πετρελαίου, όπως αναφέρεται σε δημοσίευμα της Wall Street Journal.
Ο πόλεμος στο Ιράν έχει αυξήσει την πίεση επιδεινώνοντας τις ρήξεις μεταξύ των αραβικών χωρών που βρίσκονται στον πυρήνα του ομίλου και κλείνοντας το Στενό του Ορμούζ, μέσω του οποίου οι μεγαλύτεροι παραγωγοί του ομίλου εξάγουν το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου τους, κατέστησε αδύνατο για τον όμιλο να επηρεάσει την αγορά κατά τη διάρκεια του μεγαλύτερου σοκ εφοδιασμού.
Τα ΗΑΕ βρίσκονται σε σχετικά προνομιακή θέση, με τη δυνατότητα να παρακάμψουν το μπλοκάρισμα στο στενό, δρομολογώντας περισσότερο από το ήμισυ των εξαγωγών πετρελαίου τους σε όλη τη χώρα. Η αποχώρηση από τον ΟΠΕΚ θα τους δώσει μεγαλύτερη ελευθερία να πραγματοποιήσουν επενδύσεις για να επεκτείνουν την παραγωγή τους και να προσαρμοστούν στο αβέβαιο μέλλον της πλωτής οδού.
Ο ρόλος των ΗΑΕ
Τα ΗΑΕ τα τελευταία χρόνια έχουν ζητήσει να παράγουν περισσότερο πετρέλαιο στο πλαίσιο των συμφωνιών του ΟΠΕΚ. Η χώρα έχει γίνει λιγότερο πρόθυμη για συμβιβασμούς, καθώς οι σχέσεις της με τη Σαουδική Αραβία, έναν γείτονα και μερικές φορές στρατιωτικό εταίρο, έχουν επιδεινωθεί εν μέσω ανταγωνισμού για την περιφερειακή ηγεσία. Αποχωρώντας τα ΗΑΕ, περιορίζουν τη σχέση τους με ένα μακροχρόνιο μπλοκ υπό την ηγεσία των Αράβων και ευθυγραμμίζονται στενότερα με τις ΗΠΑ.
«Η απόφαση αποχώρησης από τον ΟΠΕΚ αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης απόφασης των ΗΑΕ να χαράξουν τη δική τους πορεία όσον αφορά τις συμμαχίες» δήλωσε ο Έρικ Άλτερ, κοσμήτορας της Διπλωματικής Ακαδημίας Anwar Gargash στο Άμπου Ντάμπι, η οποία είναι κοντά στην κυβέρνηση των Εμιράτων.
Τα ΗΑΕ δήλωσαν ότι θα αποχωρήσουν επίσης από τον ΟΠΕΚ+, μια ομάδα μεγάλων παραγωγών πετρελαίου που περιλαμβάνει τη Ρωσία, και θα αυξήσουν σταδιακά την παραγωγή στη συνέχεια, πρόσθεσε.
«Η αποχώρησή τους, επομένως, αφαιρεί έναν από τους βασικούς πυλώνες που υποστηρίζουν την ικανότητα του ΟΠΕΚ να διαχειρίζεται την αγορά» δήλωσε ο Χόρχε Λεόν, επικεφαλής γεωπολιτικής ανάλυσης στην εταιρεία συμβούλων Rystad Energy και πρώην αναλυτής ζήτησης ενέργειας στον ΟΠΕΚ. «Η απώλεια ενός μέλους με 4,8 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως σε παραγωγική ικανότητα και τη φιλοδοξία να παράγει περισσότερα, αφαιρεί ένα πραγματικό εργαλείο από τα χέρια του ομίλου».
Οι εκπρόσωποι του ΟΠΕΚ του Κόλπου έχουν προειδοποιήσει ότι η αποχώρηση των ΗΑΕ όχι μόνο θα μειώσει την ικανότητα του οργανισμού να διαχειρίζεται την αγορά, αλλά θα μπορούσε να πυροδοτήσει περισσότερες αποχωρήσεις, καθώς πολλά μέλη έχουν δυσαρεστηθεί με την κυριαρχία της Σαουδικής Αραβίας στον όμιλο.
Η αποχώρηση αφαιρεί το 13% της παραγωγικής ικανότητας του ΟΠΕΚ, σύμφωνα με στοιχεία του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, βλάπτοντας τις ικανότητες διαχείρισης της αγοράς του οργανισμού.
Μαζί με τη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ είναι ένα από τα λίγα μέλη με σημαντική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα ή την ικανότητα μέσω της οποίας ο όμιλος ασκεί επιρροή στην αγορά και ανταποκρίνεται σε κρίσεις εφοδιασμού.
Το αργό πετρέλαιο Brent, το διεθνές σημείο αναφοράς πετρελαίου, δεν επηρεάστηκε ιδιαίτερα μετά την ανακοίνωση, με το πιο ενεργά διαπραγματεύσιμο συμβόλαιο να κυμαίνεται λίγο πάνω από τα 104 δολάρια το βαρέλι.