Το νέο επίδομα ανεργίας βρίσκεται ήδη σε πιλοτική εφαρμογή για περισσότερους από 15.000 ανέργους και αλλάζει ριζικά τον τρόπο υπολογισμού της οικονομικής ενίσχυσης, καθώς το ποσό πλέον συνδέεται με τις αποδοχές, τα χρόνια ασφάλισης και το εργασιακό ιστορικό κάθε δικαιούχου. Το ανώτατο ποσό φτάνει πλέον τα 1.375 ευρώ για το πρώτο τρίμηνο, ενώ η πλήρης εφαρμογή του νέου συστήματος αναμένεται να επεκταθεί πανελλαδικά έως τα τέλη του 2026.
Το νέο μοντέλο επιχειρεί να αντικαταστήσει το παλαιό καθεστώς των σταθερών επιδομάτων, εισάγοντας έναν περισσότερο ανταποδοτικό μηχανισμό, όπου όσοι είχαν μεγαλύτερη και σταθερότερη εργασιακή πορεία λαμβάνουν υψηλότερη επιδότηση. Παράλληλα, το ύψος της ενίσχυσης μειώνεται σταδιακά όσο παρατείνεται η ανεργία, με στόχο – σύμφωνα με τη ΔΥΠΑ – να ενισχυθεί η επιστροφή στην αγορά εργασίας.
Πόσο φτάνει το νέο επίδομα ανεργίας
Το ανώτατο όριο της επιδότησης κατά το πρώτο τρίμηνο αντιστοιχεί πλέον στο διπλάσιο της βασικής ενίσχυσης. Αρχικά είχε οριστεί στα 1.297,50 ευρώ, ωστόσο μετά την αύξηση του κατώτατου μισθού από την 1η Απριλίου 2025 το πλαφόν ανήλθε στα 1.375 ευρώ.
Το ποσό αυτό δεν είναι σταθερό για όλους. Το νέο σύστημα υπολογίζει την επιδότηση βάσει τριών βασικών παραμέτρων: των προηγούμενων αποδοχών, των ετών ασφάλισης και του συνολικού ασφαλιστικού ιστορικού του ανέργου.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, από την έναρξη του πιλοτικού προγράμματος στις 28 Μαρτίου 2025 έχουν ήδη διατεθεί περίπου 63,3 εκατομμύρια ευρώ για την κάλυψη των δικαιούχων.
Ποιες περιοχές έχουν τους περισσότερους δικαιούχους
Η μεγαλύτερη συγκέντρωση ωφελούμενων εντοπίζεται στην Αττική, όπου συμμετέχουν 4.512 άνεργοι. Ακολουθεί η Κεντρική Μακεδονία με 2.630 δικαιούχους, ενώ στην Κρήτη καταγράφονται 1.423 ωφελούμενοι και στο Νότιο Αιγαίο 1.089.
Τα στατιστικά της πιλοτικής εφαρμογής δείχνουν ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των δικαιούχων ανήκει στην ηλικιακή ομάδα 31 έως 54 ετών, γεγονός που αποτυπώνει τη σημαντική πίεση που δέχεται η παραγωγική ηλικία από τις μεταβολές στην αγορά εργασίας.
Πώς διαμορφώνεται το νέο σύστημα επιδότησης
Η διάρκεια καταβολής του επιδόματος μπορεί να φτάσει έως και τους 24 μήνες, ανάλογα με τον χρόνο ασφάλισης και τα ένσημα του κάθε εργαζόμενου.
Το πρώτο τμήμα της ενίσχυσης είναι το σταθερό ποσό, το οποίο ξεκινά από το 70% του κατώτατου ημερομισθίου κατά το πρώτο τρίμηνο και μειώνεται σταδιακά όσο περνά ο χρόνος ανεργίας.
Το δεύτερο τμήμα είναι μεταβλητό και συνδέεται με τα έτη ασφάλισης. Με αυτόν τον τρόπο ευνοούνται εργαζόμενοι που είχαν πολυετή παρουσία στην αγορά εργασίας και περισσότερα ένσημα.
Το τρίτο μέρος περιλαμβάνει πρόσθετες παροχές, όπως τα δώρα εορτών αλλά και προσαυξήσεις για οικογένειες με ανήλικα παιδιά.
Ωστόσο, εργαζόμενοι με χαμηλούς μισθούς, περιορισμένο ασφαλιστικό ιστορικό ή διακοπτόμενη εργασία ενδέχεται να δουν μικρότερες αποδοχές σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς, ιδιαίτερα μετά το πρώτο τρίμηνο της ανεργίας.
Τι αλλάζει στα ένσημα και στις προϋποθέσεις
Σημαντική διαφοροποίηση υπάρχει και στα κριτήρια ένταξης στο πρόγραμμα. Μέχρι σήμερα απαιτούνταν 125 ημέρες ασφάλισης μέσα στους τελευταίους 14 μήνες για τη χορήγηση επιδόματος ανεργίας.
Με το νέο σύστημα, το όριο αυξάνεται στις 175 ημέρες ασφάλισης, ενισχύοντας τον ανταποδοτικό χαρακτήρα της επιδότησης και περιορίζοντας την πρόσβαση για εργαζόμενους με μικρότερο αριθμό ενσήμων.
Η αλλαγή αυτή θεωρείται από ειδικούς ως μία από τις πιο καθοριστικές παρεμβάσεις του νέου πλαισίου, καθώς επηρεάζει κυρίως εποχικά εργαζόμενους και όσους έχουν ασταθή επαγγελματική διαδρομή.
Τι ισχύει με τις προσφορές εργασίας και τις αρνήσεις
Το νέο μοντέλο συνδέει πλέον το επίδομα ανεργίας με την ενεργή αναζήτηση εργασίας.
Οι εγγεγραμμένοι άνεργοι στο μητρώο της ΔΥΠΑ υποχρεούνται να αποδέχονται προτάσεις απασχόλησης που θεωρούνται κατάλληλες για το επαγγελματικό τους προφίλ. Εφόσον ένας δικαιούχος αρνηθεί τρεις διαδοχικές προτάσεις εργασίας, χάνει αυτόματα το δικαίωμα λήψης της επιδότησης.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη αποτελεί βασικό στοιχείο της νέας φιλοσοφίας του προγράμματος, η οποία δίνει έμφαση στην ταχύτερη επανένταξη στην αγορά εργασίας και στον περιορισμό της μακροχρόνιας ανεργίας.
Πώς θα πληρώνεται το επίδομα ανεργίας
Ένα ακόμη νέο στοιχείο αφορά τον τρόπο καταβολής της επιδότησης. Το επίδομα πιστώνεται σε προπληρωμένη κάρτα, μέσω της οποίας οι δικαιούχοι μπορούν να πραγματοποιούν ηλεκτρονικές συναλλαγές στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ανάληψη μετρητών επιτρέπεται μόνο έως το 50% του ποσού, ενώ το υπόλοιπο θα πρέπει να δαπανάται ηλεκτρονικά για αγορές προϊόντων και υπηρεσιών. Από τη χρήση εξαιρούνται συγκεκριμένες κατηγορίες συναλλαγών, όπως τα τυχερά παιχνίδια και η αγορά όπλων.
Παράλληλα, το επίδομα ανεργίας δηλώνεται κανονικά στη φορολογική δήλωση, ωστόσο παραμένει αφορολόγητο όταν τα υπόλοιπα ετήσια εισοδήματα του δικαιούχου δεν ξεπερνούν τις 10.000 ευρώ.
Πότε θα εφαρμοστεί σε όλη τη χώρα
Η καθολική εφαρμογή του νέου επιδόματος ανεργίας αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τα τέλη του 2026, μετά την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της πιλοτικής φάσης.
Η κυβέρνηση και η ΔΥΠΑ θα εξετάσουν την αποτελεσματικότητα του νέου συστήματος τόσο ως προς την οικονομική στήριξη των ανέργων όσο και ως προς τη σύνδεση της επιδότησης με την επανένταξη στην εργασία.
Το τελικό μοντέλο που θα εφαρμοστεί πανελλαδικά αναμένεται να προκύψει μέσα από τις παρατηρήσεις και τις προσαρμογές που θα γίνουν στους 15.000 δικαιούχους της πιλοτικής εφαρμογής.