Το 85% των ερωτηθέντων στο νέο Ευρωβαρόμετρο της άνοιξης του 2026 αξιολογεί αρνητικά την οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα, καταγράφοντας ένα ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό δυσαρέσκειας. Η εικόνα που προκύπτει δείχνει ότι η πλειονότητα των πολιτών δεν συμμερίζεται τις κυβερνητικές εκτιμήσεις περί ανθεκτικότητας της ελληνικής οικονομίας, ούτε πείθεται από τη βελτίωση ορισμένων μακροοικονομικών δεικτών, όπως ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ.
Την ίδια στιγμή, καταγράφεται σημαντική απόκλιση της Ελλάδας από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε σχεδόν όλους τους δείκτες οικονομικής και εργασιακής ευημερίας, με τις διαφορές να είναι εμφανείς τόσο σε επίπεδο νοικοκυριών όσο και σε επίπεδο προσδοκιών για το μέλλον.
Οικονομική κατάσταση νοικοκυριών και κοινωνική εικόνα
Σύμφωνα με τα στοιχεία, το 46% των ελληνικών νοικοκυριών χαρακτηρίζει την οικονομική του κατάσταση ως κακή, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που διαμορφώνεται στο 23%. Αντίθετα, το 53% των Ελλήνων θεωρεί ότι η οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού του είναι συνολικά καλή, ποσοστό αισθητά χαμηλότερο από το 75% που καταγράφεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει μια κοινωνία που βιώνει έντονη οικονομική πίεση, με την καθημερινότητα να επηρεάζεται άμεσα από το αυξημένο κόστος ζωής και τις πιέσεις στα εισοδήματα.
Εργασιακή κατάσταση και διαφοροποιήσεις με την ΕΕ
Στον τομέα της εργασίας, η εικόνα εμφανίζεται πιο μοιρασμένη. Το 53% των Ελλήνων δηλώνει ότι η προσωπική του επαγγελματική κατάσταση είναι καλή, ενώ το 32% τη χαρακτηρίζει αρνητική και ένα 15% δεν δίνει σαφή απάντηση.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η πλειονότητα των πολιτών αξιολογεί θετικά την επαγγελματική τους κατάσταση, με περίπου επτά στους δέκα να δηλώνουν ικανοποιημένοι, ενώ μόλις το 19% εκφράζει αρνητική άποψη. Η διαφορά αυτή αναδεικνύει ένα πιο εύθραυστο εργασιακό περιβάλλον στην Ελλάδα, με μεγαλύτερη αβεβαιότητα και χαμηλότερη σταθερότητα.
Προσδοκίες για το μέλλον και οικονομικό κλίμα
Οι προσδοκίες των Ελλήνων για το επόμενο 12μηνο εμφανίζονται συγκρατημένα έως έντονα απαισιόδοξες. Το 66% εκτιμά ότι η εργασιακή του κατάσταση θα παραμείνει αμετάβλητη, ποσοστό αντίστοιχο με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ωστόσο, η διαφοροποίηση εντοπίζεται στις ακραίες απαντήσεις. Το 21% των Ελλήνων αναμένει επιδείνωση (έναντι 10% στην ΕΕ), ενώ μόλις το 11% προσδοκά βελτίωση (19% στην ΕΕ). Η εικόνα αυτή δείχνει μια κοινωνία με περιορισμένες προσδοκίες ανόδου και αυξημένη αίσθηση στασιμότητας ή κινδύνου επιδείνωσης.
Ανάλογη τάση καταγράφεται και στις εκτιμήσεις για την απασχόληση συνολικά, όπου το 42% αναμένει επιδείνωση και μόνο το 11% βελτίωση, επιβεβαιώνοντας ένα περιβάλλον χαμηλής εμπιστοσύνης στην οικονομική δυναμική της χώρας.
Συνολική οικονομική προοπτική και σύγκριση με την Ευρώπη
Σε επίπεδο γενικής οικονομικής προοπτικής, το 56% των Ελλήνων προβλέπει επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης της χώρας τον επόμενο χρόνο, το 34% εκτιμά στασιμότητα και μόλις το 10% βλέπει βελτίωση.
Σε σύγκριση με τον προηγούμενο κύκλο του Ευρωβαρόμετρου, παρατηρείται σημαντική αύξηση της απαισιοδοξίας, με τις αρνητικές εκτιμήσεις να ενισχύονται αισθητά. Στο ίδιο διάστημα, το ευρωπαϊκό ποσοστό απαισιοδοξίας διαμορφώνεται στο 44%, γεγονός που δείχνει ότι η Ελλάδα κινείται σε πιο αρνητικό κλίμα από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Ακρίβεια και κόστος ζωής ως κυρίαρχο κοινωνικό πρόβλημα
Η ακρίβεια αναδεικνύεται με διαφορά ως το σημαντικότερο πρόβλημα για τους πολίτες. Το 53% των Ελλήνων τη θεωρεί ένα από τα δύο βασικότερα ζητήματα της χώρας, ποσοστό που ξεπερνά σημαντικά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 36%.
Η άνοδος των τιμών, ο πληθωρισμός και το αυξημένο κόστος ζωής αποτελούν τον βασικό παράγοντα πίεσης για τα ελληνικά νοικοκυριά, επηρεάζοντας άμεσα την κατανάλωση, την αποταμίευση και την οικονομική σταθερότητα των οικογενειών.
Ακολουθεί η γενική κατάσταση της οικονομίας, ενώ οι διεθνείς εξελίξεις καταγράφονται επίσης ως σημαντικός παράγοντας ανησυχίας, με τους Έλληνες να εμφανίζονται πιο ευαίσθητοι σε γεωπολιτικές εξελίξεις σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Το στεγαστικό ζήτημα και η ενσωμάτωση στην ακρίβεια
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το στεγαστικό ζήτημα καταγράφει πολύ χαμηλή αυτόνομη αναφορά. Μόλις το 3% των Ελλήνων το αναφέρει ως ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα, έναντι 13% στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η χαμηλή αυτή επίδοση αποδίδεται στο γεγονός ότι το στεγαστικό κόστος στην Ελλάδα δεν αντιμετωπίζεται ως ξεχωριστό ζήτημα, αλλά ενσωματώνεται ευρύτερα στο γενικότερο πλαίσιο της ακρίβειας και του κόστους διαβίωσης, το οποίο κυριαρχεί στην καθημερινή οικονομική εμπειρία των πολιτών.
Προτεραιότητες για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό
Σημαντικές διαφοροποιήσεις καταγράφονται και ως προς τις προτεραιότητες που θέτουν οι πολίτες για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό. Το 71% των Ελλήνων δίνει προτεραιότητα στην απασχόληση, την κοινωνική πρόνοια και τη δημόσια υγεία, έναντι 41% στον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Παράλληλα, το 46% θεωρεί κρίσιμες τις δαπάνες για την εκπαίδευση, την κατάρτιση, τη νεολαία και τον πολιτισμό, ποσοστό υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 33%.
Ακόμη υψηλότερη διαφοροποίηση καταγράφεται στον αγροτικό τομέα, όπου το 48% των Ελλήνων θεωρεί ότι πρέπει να αποτελεί βασική προτεραιότητα χρηματοδότησης, έναντι 26% στην ΕΕ. Η στάση αυτή αποδίδεται και στη σημασία του πρωτογενούς τομέα για την ελληνική οικονομία, αλλά και στις πρόσφατες κοινωνικές και αγροτικές κινητοποιήσεις.
Αντίθετα, χαμηλότερη προτεραιότητα δίνεται στις δαπάνες για άμυνα και ασφάλεια, με το 29% των Ελλήνων να τις θεωρεί σημαντικές, έναντι 38% στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Εμπιστοσύνη στους θεσμούς και πολιτική δυσπιστία
Το επίπεδο εμπιστοσύνης στους θεσμούς παραμένει χαμηλό στην Ελλάδα. Το 77% των πολιτών δηλώνει ότι δεν εμπιστεύεται ούτε την κυβέρνηση ούτε το εθνικό κοινοβούλιο, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Παράλληλα, καταγράφεται έντονη δυσπιστία απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με το 61% να δηλώνει ότι δεν την εμπιστεύεται και μόλις το 36% να εκφράζει θετική στάση. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η εικόνα είναι αντίστροφη, με την πλειονότητα των πολιτών να δηλώνει εμπιστοσύνη προς την ΕΕ.
Η συνολική εικόνα που προκύπτει από το Ευρωβαρόμετρο αποτυπώνει ένα περιβάλλον αυξημένης κοινωνικής και οικονομικής πίεσης, με έντονη απαισιοδοξία για το μέλλον και χαμηλή εμπιστοσύνη στους θεσμούς, τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.